ФИФI ФЫМЫГЪЭПУД, ФИ IЕЙ ФЫМЫГЪЭПЩКIУ

АДЫГЭ ПСАЛЪЭ

Ноябрь, 2021

Дыкъэзыухъуреихь дунеймрэ дэрэ

2021-11-27

  • ЩIэныгъэлIхэр игъащIэ лъандэрэ топсэлъыхь цIыхумрэ ар къэзыухъуреихь дунеймрэ я псэкIэ, я IэпкълъэпкъкIэ зэрызэпыщIам, зым адрейм Iэмал имыIэу зыхъуэжыныгъэ гуэрхэр зэрыхилъхьэм. Пэжщ, а зэхъуэкIыныгъэхэм узыщыгуфIыкIыни уи жагъуэ хъуни къыщрикIуэхэр щыIэщ. Iуэхур нэхъыбэу зэлъытар дунеймрэ цIыхумрэ яку дэлъ зэхущытыкIэрщ, лъагъуныгъэрщ. А тIур зэгурыIуэу къызэдекIуэкIмэ, зыр адрейм емыкъуэншэкIмэ, кърикIуэнур лъэныкъуитIми къахуэщхьэпэн IуэхуфIщ, сыту жыпIэмэ, дыкъэзыухъуреихь дунейр псэ зыIуту хъуами къэкIыгъэхэми я дохутырышхуэщ, я хъумакIуэ пэжщ. Абы и лъэныкъуэкIэ убгъэдыхьэмэ, ди къуршхэми, мыIуэхуншэр щыгъэтауэ, дэ къытхуэлажьэурэ, къалэнышхуэ ягъэзащIэ: ди дунейм и хуабагъ-щIыIагъыр, псыIагъэ-гъущыгъэр зэщыщхъуу щытыныр бгыхэм куэдкIэ елъытащ.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Iуэху еплъыкIэ

Пщы Болэтокъуэхэ я шэтемыгъахуэ джанэр, е ФIэщхъуныгъэм лъэкIыр

2021-11-27

  • И ныбжьым емылъытауэ, адыгэхэм дапщэщи цIыхухъум пщIэ хуащIу къокIуэкI. Жьэгумрэ хэкумрэ бийм щихъумэу зауэ мыухыжхэм хэт, шыбгым имыкIыу зи гъащIэр зыхь цIыхухъум игъуэт Iулыджыр сыт щыгъуи инт. УзыфIэкI мыхъуххэн щхьэусыгъуэхэр хэгъэкIауэ, пыIэ зыщхьэрыгъым и псалъэр япэ ирагъэщырт, лъэданэ ина Iуэхухэр абы и акъылымкIэ иризэфIахырт. Арагъэнущ цIыхухъур нэмрэ бзаджэмрэ ящыхъумэн хуей гупсысэр къэзыгъэщIауэ щытари.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Хэха

Зыгъэпсэхугъуэ махуэм

2021-11-27

  • Мазэм ихъумэр
  • Уи сурэтыр мазэм щхьэ къищрэ?!. Уи уэрэдыр жьыбгъэм щхьэ жиIэрэ?! Уи гум илъ щэхухэр зыхъумэ вагъуэри сыту лъагэу къеплъыхрэ!..

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Малъхъэдис

Унагъуэр анэдэлъхубзэм, хабзэм я хъумакIуэщ

2021-11-27

  • ЩэкIуэгъуэм и 26-м Налшык къалэ щекIуэкIащ «Унагъуэр анэдэлъхубзэм, хабзэм я хъумакIуэщ» республикэ зэпеуэм и кIэух Iыхьэр.
  • КъБР-м ЕгъэджэныгъэмкIэ, щIэныгъэмрэ щIалэгъуалэм я IуэхухэмкIэ и министерствэм и деж щыIэ «ЕгъэджакIуэхэм я профессиональнэ Iэзагъым зэпыу имыIэу щыхагъахъуэ центрым» къыхилъхьа а зэпеуэм и япэ Iыхьэхэр унагъуэ 35-рэ хэту республикэм и щIыналъэхэм щекIуэкIащ. Абы щыщу кIэух Iыхьэм хэтыну зыхуагъэфэщар унагъуитхущ.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Зэпеуэхэр

ЩIыналъэм и зыужьыныгъэм къэрал гулъытэ егъуэт

2021-11-25

  • Къэбэрдей-Балъкъэр Республикэм лэ жьыгъэ IуэхукIэ щы Iащ УФ-м и Пра вительствэм и УнафэщIым и къуэдзэ Новак Александр
  • Къэбэрдей-Балъкъэрым лэ жьыгъэ IуэхукIэ махуитIкIэ щы Iащ Урысей Федерацэм и Пра вительствэм и УнафэщIым и къуэдзэ, Кавказ Ищхъэрэм щы-Iэ щIыналъэхэр зи нэIэ щIэт Новак Александр. Мэкъумэш хозяйствэ, промышленность, ту ризм IэнатIэхэм зэрызаужьым, лъэпкъ проектхэр гъэзэщIа зэрыхъум щытепсэлъыхьащ КъБР-м и Правительствэм и Унэм щэкIуэгъуэм и 22-м абы щригъэкIуэкIа, республикэм и социально-экономикэ щы ты кIэм теухуа зэIущIэм.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: КъБР-м и Правительствэм

КъБР-м и Iэтащхьэ КIуэкIуэ Казбек хэтащ Урысей Федерацэм хыхьэ щIыналъэхэм я унафэщIхэм я Советым и XXXVII зэхуэсу Москва щекIуэкIам

2021-11-25

  • КъБР-м и Iэтащхьэ КIуэкIуэ Казбек хэтащ Урысей Федерацэм хыхьэ щIыналъэхэм я унафэщIхэм я Советым, Урысейм Хамэ къэрал IуэхухэмкIэ и минис терствэм епхауэ лажьэм, и XXXVII зэхуэсу Москва щекIуэкIам. Ар теухуауэ щытащ Федерацэм хыхьэ щIыналъэхэм хамэ къэралхэм щаIэ лэжьэгъухэм хуаIэ щэнхабзэ пыщIэныгъэхэм зегъэужьыным.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: КъБР-м и Правительствэм

Анэдэлъхубзэмрэ гуащэгъэджэгумрэ

2021-11-25

  • Анэдэлъхубзэм и IэфIыр зыхэзыщIэ щIэблэ къэгъэтэджыныр егъэджэныгъэм пщэрылъ зыщи щIыжын, Iуэхугъуэ нэхъыщхьэхэм ящыщ зыуэ къилъытэн хуей пщэ рылъщ. Зи щхьэ пщIэ хуэ зыщIыж лъэпкъым абы теухуауэ зэфIигъэкI лэ жьы гъэр тхэрэ еджэфу еджакIуэм есэныгъэ иритым къыщыувыIэн хуейкъым, атIэ анэдэлъхубзэмкIэ гупсысэу, гъащIэм и лъэныкъуэ псоми щызэрахьэу, шэщIауэ ирипсалъэу, ар шэрыуэу псэлъэкIэм хиухуанэу, жыпIэпэнумэ, фащэу щызэрихьэу зэпыу зимыIэ гъэсэныгъэ лэжьыгъэ иригъэкIуэкIыпхъэщ.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Егъэджэныгъэ

МафIэм илыпщIа сабиигъуэ

2021-11-25

  • Зауэр щыщIидзам илъэсий сыхъуу арат, ауэ а зэманым слъэгъуар сымыIуэтэжыныр сэркIэ тыншкъым, ар захуагъэуи къыщIэкIынкъым. Сыту жы пIэмэ, зауэ блэкIам и хъыбар тхылърэ кинокIэ фIэкIа зымыщIэ, дуней зэхэмыбз, зэхэзэрыхьа тет нобэрей щIалэгъуалэм, мащIэ дыдэ фIэкIа мы хъу-ми, къахуэщхьэпэжын гуэр къыхахынкIи хъунщ мы тхыгъэм.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: ГукъэкIыжхэр

КъБР-м и Театр лэжьакIуэхэм я зэгухьэныгъэр илъэс 80 ирокъу

2021-11-25

  • ЩоджэнцIыкIу Алий и цIэр зезыхьэ Къэбэрдей къэрал драмэ теат рым иджыблагъэ щагъэ лъэпIащ КъБР-м и Театр лэжьакIуэхэм я зэ гу хьэ ныгъэр къызэрызэрагъэ пэщ рэ илъэс 80 зэрыри къур.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Пшыхьхэр

Адыгэ хадэхэр къыдахыж

2021-11-25

  • Мейкъуапэ дэт Адыгэ университетым хэт ЩIэ ныгъэ библиотекэм щэ кIуэгъуэм и 23-м щызэ-хэтащ «Адыгэ хадэр щIы налъэм щекIуэкI жы лагъуэ-щэнхабзэ зэ хъуэ кIыныгъэхэм зэраде кIуэкIыр» Iэнэ хъурейр.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Хэха

Шэджэм Ищхъэрэмрэ Хъущтэ-Сыртрэ я гъуэгухэр 2022 гъэм зэрагъэпэщыжынущ

2021-11-23

  • КъБР-м и Iэтащхьэ КIуэкIуэ Казбек щэбэт кIуам лэжьыгъэ IуэхукIэ щыIащ Шэджэм щIыналъэм.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: КъБР-м и Правительствэм

ГуащIэдэкI хьэлэлрэ щIэныгъэ куурэ

2021-11-23

  • Нарткъалэ дэт химкомбинатыр (иджыпсту ООО «Стандарт-Спирт») ди республикэм и промышленнэ IуэхущIапIэ нэхъ цIэрыIуэхэм ящыщщ. Абы и лъабжьэр ягъэтIылъауэ щытащ 1931 гъэм. ИлъэсиблкIэ екIуэкIа ухуэныгъэр зэфIэкIри, IуэхущIапIэр 1938 гъэм лажьэу яутIыпщащ. Совет Союзым и лъэхъэнэм а комбинатыр къэралым и апхуэдэ IуэхущIапIэ нэхъ инхэм халъытэу щытащ. Илъэсым хуэзэу абы къыщIигъэкIырт спирт декалитр мелуанрэ ныкъуэм щIигъу. IэнатIэм щызэфIаха, ноби щекIуэкI лэжьыгъэфIхэми текIуэныгъэ инхэми я щIыбагъ къыдэлъщ щыщIэныгъэхэр, гугъуехьхэр, нэхъыщхьэращи, щапхъэу бгъэлъагъуэ хъуну цIыху гъащIэ купщIафIэхэр. Апхуэдэ цIыху щыпкъэхэм, лъэпкъ промышленностым и зыужьыныгъэм зи гуащIэ хьэлэлрэ щIэныгъэ куурэ езыхьэлIахэм ящыщщ хэкупсэ нэсу зи гъащIэр езыхьэкI Нэзэр Хьэчим Iэюб и къуэр.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Хэха

ГъащIэр матэ  щIэдзакъым

2021-11-23

  • Псалъэм жьауэу къищI хуэдиз и кIыхьагъщ, жиIащ адыгэм — апхуэдизкIэ абы щыIэныгъэм IущыгъэкIэ ипсыхьа нэхъыжь псалъэм пщIэ хуещIри, жыIэгъуэ папщIэу кърехьэкIри, гъэсэпэтхыдэхэм хелъхьэри. Дунейм и пIалъэр къэзыщIа цIыхум и жыIэм, шэч хэлъкъым, уигъэщхьэрыуэнукъым, я нэхъ мащIэуи чэнджэщ пэлъытэ пхуэхъунущ. Апхуэдэщ ди щIыналъэм и мызакъуэу, хамэ щIыпIэ куэдым фIыуэ къыщацIыхуа Пщыбий СулътIан и псалъэр.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Хэха

Зи IэщIагъэм хуэпэж  дохутыр Бауэ Анжелэ

2021-11-23

  • Дуней псор мы лъэхъэнэм зыщIэзыщта коронавирус узыфэ бзаджэм упэщIэувэныр зауэ лъэхъэнэм сыткIэ къыкIэрыхурэ? ЗыкIи. Зауэ IэнатIэм уIэгъэ хьэлъэхэр зэуапIэм къыIузыхыу щыта дохутырхэмрэ медсестрахэмрэ изогъэщхь а узыфэр зэуэлIар гъэхъужыным пэщIэува ди медицинэ лэжьакIуэхэр. Абыхэм ящыщщ КIуэкIуэ-Бгъэжьнокъуэ Миланэ зи унафэщI район сымаджэщу Зеикъуэ къуажэм дэтым щылажьэхэу дохутыр-терапевт Бауэ Анжелэ Борис и пхъумрэ участковэ медсестра Сэбаншы Динэ Хьэмидбий и пхъумрэ.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Хэха

Хэкур фIыуэ плъагъуныр  диным щыщщ

2021-11-23

  • Мы гъэм илъэс щэщI ирикъуащ хьэрыпыбзэмрэ ислъам динымкIэ егъэджакIуэ Бэлагъ Шэукъий Щамым къиIэпхъукIыжу Хэкум къызэрыкIуэжрэ. Апхуэдиз дыдэ мэхъу «Iимам Абу Хьэнифэ и цIэр зезыхьэ Кавказ Ищхъэрэ ислъам университет» цIэ хэIэтыкIар зыгъуэта, 1991 гъэм Налшык къыщызэIуахауэ щыта япэ мыдрисэр. Дуней хъурейм щызырыз егъэджакIуэ гъуэтыгъуейуэ зэрыщытым къыдэкIуэу, бысым гумащIэуи къытхущIэкIа Iустаз Шэукъий нобэ дрихьэщIэщ.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Дин Iуэху