ФИФI ФЫМЫГЪЭПУД, ФИ IЕЙ ФЫМЫГЪЭПЩКIУ

АДЫГЭ ПСАЛЪЭ

Къэбэрдей-Балъкъэрым  ис  лъэпкъхэр  бзэхэм  зэкъуагъэувэ

2021-06-17

  • «Усэрэ уэрэдрэ — гъунэгъум и бзэмкIэ» — арат и псалъащхьэр Къэбэрдей-Балъкъэрым и лIыкIуэу Къэрал Думэм хэт Къанокъуэ Арсен Урысейм и Махуэм ирихьэлIэу иригъэкIуэкIа зэхьэзэхуэ гъэщIэгъуэным.

Псоми еджэн…

Махуэр  къыщIрахьэжьар

2021-06-17

  • Мэкъуауэгъуэм и 17-р Губгъуэшэкъракъхэм (къумхэм) земыгъэубгъунымрэ уэгъухэм япэщIэтынымкIэ (World Day to Combat Desertification and Drought) я махуэу къыщызэдалъытащ ООН-м и Ассамблее Нэхъыщхьэм и 49-нэ сессиеу 1994 гъэм Франджым и къалащхьэ Париж щекIуэкIам. ГъэлъэпIэн ар щыщIадзар къыкIэлъыкIуа илъэсым къыщегъэжьауэщ.

Псоми еджэн…

Урысейм и Махуэр ягъэлъапIэ

2021-06-17

  • Мэкъуауэгъуэм и 12-м Налшык къалэм гукъинэжу щагъэлъэпIащ Урысейм и Махуэр.

Псоми еджэн…

Тэтэр Аминэ: Анэбзэм и IэфIыр зыхэзыщIэ  сабийр насыпыфIэщ

2021-06-17

  • Укъыщалъхуа щIыналъэр, абы илъ хабзэ дахэр, щэнхабзэ екIур фIыуэ плъагъуу, анэдэлъхубзэр анэ гумащIэм хуэдэу къыбдэгъуэгурыкIуэу, абы и IэфIагъыр гурэ псэкIэ зыхэпщIэу упсэуныр насыпышхуэщ. Апхуэдэ лъэпкъ фIыгъуэхэм щIапIыкIа адыгэ пщащэхэм ящыщщ Кэнжэ (Къуэшыркъуей) жылэм дэт ЩэнхабзэмкIэ унэм и методист, егъэджакIуэ икIи гъэсакIуэ Тэтэр Аминэ. Къуажэм дэт курыт школ №20-р ехъулIэныгъэ иIэу къэзыуха хъыджэбзым и щIэныгъэм щыхигъэхъуащ Къэбэрдей-Балъкъэр къэрал университетым Социальнэ лэжьыгъэмкIэ, сервисымрэ туризмымкIэ и институтым. «ХьэщIэщ Iуэхур» унэтIыныгъэмкIэ абы и бакалавриатыр фIы дыдэу къиухащ, абыкIэ арэзы мыхъуу, «Туризм» IэщIагъэм магистратурэм щыхуеджэжащ.

Псоми еджэн…

«Вагъуэ цIыкIур» аргуэру токIуэ

2021-06-17

  • Сочэ къалэм щызэхуащIыжащ сабийхэмрэ ныбжьыщIэхэмрэ я «У самого синего моря» IX дунейпсо фестивалыр. Зэхыхьэр екIуэкIащ «Алые паруса» щэнхабзэ фондыр и дэIэпыкъуэгъуу.

Псоми еджэн…

Абхъазым и Дыщэнэ

2021-06-17

  • Урысей Федерацэм и Къэрал саугъэтыр мы гъэм зратахэм ящыщщ оперэ уэрэджыIакIуэ Герзмавэ Хиблэ.

Псоми еджэн…

Къэралым  фIыщIэ  яхуещI

2021-06-16

  • Урысейм и Махуэм ирихьэлIэу Къэбэрдей-Балъкъэр Республикэм и Правительствэм и Унэм щагъэлъэпIащ щIыналъэм и зыужьыныгъэм зи щIэныгъэрэ зэфIэкIрэ хэзылъхьа, IэнатIэ зэмылIэужьыгъуэхэм ехъулIэныгъэфIхэр щызыгъэлъэгъуа цIыху гуащIафIэхэр.

Псоми еджэн…

АБЕИКЪУЭ Шухьэиб: ХЭКУ псалъэм и мыхьэнэр абрагъуэщ

2021-06-16

  • Кавказ щIыналъэм 1763 гъэм къыщылыду илъэси 101-кIэ екIуэкIа зауэм ди лъэпкъым къыхуихьауэ щыта бэлыхьхэмрэ гугъуехьхэмрэ, щыщIэныгъэ инхэмрэ насыпыншагъэшхуэмрэ адыгэхэм зэи тщыгъупщэнукъым. Урысей пащтыхьыгъуэм ди щIыналъэ дахэм щригъэкIуэкIа зауэ политикэм къытхуихьащ лъапсэрыхыр. Ди лъэпкъым къыкIэлъызэрахьа леймрэ залымыгъэмрэ я лъэужьщ адыгэхэм тщыщ куэд нобэ дунейм щызэбгрыдза зэрыхъуар. Лъэпкъ тхыдэм щыщ а напэкIуэцI фIыцIэм, куэд-мащIэми, щыгъуазэ, Хэкум теухуа хъыбархэр я адэхэм, нэхъыжьхэм я нэпсыр къекIуэу зэгуэр къызыжраIэжа щIэблэхэр, шэч хэмылъу, щIохъуэпс адэжь щIыналъэм къагъэзэжыну, абы и щIыгум тету и хьэуа къабзэмкIэ, IэфIымкIэ хуиту бэуэну.

Псоми еджэн…

Лъэпкъыр зыгъэбжьыфIа

2021-06-16

  • Дэтхэнэ цIыхури къалэн пыухыкIахэр и пщэрылъу дунейм къытохьэ. Я нэхъ гугъур зылъысыр къызыхэкIа лъэпкъым псэкIэ хуэлэжьэныр зи натIэу къигъэщIхэрщ. Щэнхабзэм зегъэужьыныр, бзэр хъумэныр, лъэпкъым и цIэр фIыкIэ гъэIуныр мытыншми, мылъкурэ щIыхьрэ къыпэкIуэнкIэ узыщыгугъыну щымытми, Iуэху щхьэпэщ, нэхъ къалэн лъапIэ дыдэхэм ящыщщ. А «IэнатIэм» псэемыблэжу пэрытахэм, зи къэухькIэ, зэчийкIэ лъэпкъыр зыгъэбжьыфIахэм я зы пашэщ усакIуэ-уэрэдус, макъамэтх, уэрэджыIакIуэ, пшынауэ Iэзэ, адыгэ макъамэ гъуазджэм и лъабжьэгъэтIылъ, РСФСР-м щэнхабзэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ (1966), РСФСР-м и цIыхубэ артист (1990), Адыгей Республикэм и цIыхубэ артист (1992), 1976 гъэм къыщыщIэдзауэ СССР-м и Композиторхэм я зэгухьэныгъэм хэта Тхьэбысым Умар Хьэциц и къуэр. Ар 1919 гъэм августым и 16-м Адыгей Республикэм и Куэшхьэблэ куейм хыхьэ Хуэдз жылэм къыщалъхуащ. Курыт еджапIэр къиуха нэужь, Тамбов дэт, Бэракъ Плъыжь зезыхьэ дзэ училищэм 1939 — 1941 гъэхэм щеджащ. 1941 гъэм зауэ IэнатIэм Iухьащ икIи ар иухыхукIэ лIыгъэ зэрихьэу хэтащ. Зэрихьа лIыхъужьыгъэхэр къалъытэри, орденрэ медалу пщыкIуз къыхуагъэфэщащ, абыхэм ящыщщ Вагъуэ Плъыжь орденри.

Псоми еджэн…

Щызэхуэдэщ Налшыки Мейкъуапи

2021-06-16

  • «Дружба» (Мейкъуапэ) — «Спартак-Налшык» (Налшык) — 1:0 (0:0). Мейкъуапэ. Адыгейм и республикэ стадион. Мэкъуауэгъуэм    и 9-м. ЦIыху 650-рэ еплъащ.

Псоми еджэн…

Урысейпсо зэхьэзэхуэм щытокIуэ

2021-06-16

  • Брянск къалэм щекIуэкIащ Урысейм атлетикэ псынщIэмкIэ и гуп зэхьэзэхуэ. Абы хэтащ Къэбэрдей-Балъкъэрым щыщ, диск зыгъэлъатэ спортсмен цIэрыIуэ Добренький Александр.

Псоми еджэн…

Ди газетым мэкъуауэгъуэм и 10-м тета «Хьэрэкхъуэрэ» адыгэ псалъэзэблэдзым и жэуапхэр

2021-06-16

  • ЕкIуэкIыу:8.БжьапцIэ. 9. Къатхъэнсулыкъу. 10. Бахъсэн. 14. ЗылъэкI. 15. Щхьэлыкъуэ. 16. Сэхусэплъ. 17. Нэхулъэ. 18. Блэ. 19. КъэкIыгъэ. 20. Псы ина. 21. Къураты. 23. Сунжэ. 26. Къунан. 27. Аурсэнтх. 30. Уафэгъуагъуэ. 33. Щыблэ. 35. Жьынду. 36. Мэз. 37. Хужьэ. 38. КIуэр. 39. Дадий. 44. Елэн. 45. Бакан. 47. Бжэндэхъу. 48. Ергъэн. 51. Кхъужьей. 54. ЕкIэпцIэкъуэ. 55. Пшагъуэ. 56. Шэджэм. 57. Хьэбжьыныху. 61. Бжэн. 62. Щтауч. 65. ХъумпIэцIэдж. 66. Бжьэпэ. 68. Тхуей. 71. Хьэаму. 72. Пыл. 73. Шэд. 75. Къэб. 76. Арщын. 78. Къамыл. 80. Хьэрэкхъуэрэ. 82. Къэщкъэтау. 84. Хьэрэ. 85. Сэбэп. 87. Дзыгъуэ. 88. Тхьэбзэ. 90. Шыгъажэ. 94. Тур. 97. Къалэм. 98. Къэнжал. 99. Арыгъей. 100. Узылэ. 101. Джэдкъурт. 102. ЧыпцIэпщхьэпэ. 103. Лъэджажэ.

Псоми еджэн…

Къэбэрдей-Балъкъэр Республикэм и Iэтащхьэ КIуэкIуэ Казбек щIыналъэм исхэм Урысейм и Махуэм и щIыхькIэ зэрехъуэхъур

2021-06-11

  • ПщIэ зыхуэсщI си хэкуэгъухэ!
  • Си гум къыбгъэдэкIыу сынывохъуэхъу Урысейм  и МахуэмкIэ!
  • Лъэпкъпсо махуэшхуэм дэ ди гум   щызу зыхыдегъащIэ ди къэралым ис лъэпкъхэм зы тхыдэ гъуэгуанэ къызэрызэдакIуар, лIыхъужьыгъэкIэ гъэнщIа ди блэкIамрэ Урысейм и иджырей ехъулIэныгъэхэм я мыхьэнэмрэ. Абы дэ дыхуеунэтI цIыхугъэм, зэкъуэтыныгъэм, хэкупсэу щытыным хуэдэ лъапIэныгъэхэм, лIэщIыгъуэ куэд хъуауэ лIакъуэхэм зэIэпахыурэ къекIуэкIхэм. Дэтхэнэ зыми ди къалэныр ди Хэку уардэм и лъэщагъымрэ и къарумрэ дгъэбэгъуэнырщ, ди къэкIуэнум хьэлэлу дыхуэлэжьэнырщ.

Псоми еджэн…

Къэбэрдей-Балъкъэр Республикэм щыпсэухэу, абы и хьэщIэхэу пщIэ зыхуэтщIхэ! Урысейм и МахуэмкIэ дынывохъуэхъу!

2021-06-11

  • Урысейм и Махуэр — ар Хэкур фIыуэ лъагъуным, абы пщIэ хуэщIыным я махуэшхуэщ, лъэпкъ зэкъуэтыныгъэм и дамыгъэщ. Дэ тщыщ дэтхэнэ зыми къыдэлъытащ, ди егугъуныгъэм, ди ехъулIэныгъэхэм елъытащ къэралым и нобэмрэ и къэкIуэнумрэ.

Псоми еджэн…

Ныбжьышхуэ  имыIэми,  и  мыхьэнэр  инщ

2021-06-11

  • Дэтхэнэ зэманми щIэ гуэрхэр къегъэщI. Апхуэдэщ илъэс къэс ди къэралым щагъэлъапIэ мэкъуауэгъуэм и 12-р. А махуэм Урысейм и гъащIэм увыпIэшхуэ щиубыдащ.

Псоми еджэн…