ФИФI ФЫМЫГЪЭПУД, ФИ IЕЙ ФЫМЫГЪЭПЩКIУ

АДЫГЭ ПСАЛЪЭ

Зытеухуар   'Малъхъэдис'

Зыгъэпсэхугъуэ махуэм

2018-10-20

  • ГъэщIэгъуэнщ
  • Алыфбейм и къежьэкIар
  • ЯпэщIыкIэ псалъэхэр, пычыгъуэхэр къызэрыкI сурэт цIыкIухэр къагупсысащ. Нэхъ кIасэIуэу Финикий сондэджэрхэм хьэрф языныкъуэхэр кърагъэжьащ, ауэ ахэр хьэрф дэкIуашэт. ИтIанэ ди эрэм и пэкIэ IX — VIII лIэщIыгъуэхэм пасэрей алыджхэм хьэрфзешэхэри кърагъэжьащ икIи абыхэм я тхыбзэр «альфэрэ» «бетэу» зэхэтт. Урысхэм я деж ар къэсащ икIи славяныбзэкIэ «аз» «бука» хъуащ, абыи къытекIащ «азбука» псалъэр.
  • Дунейм тет лъэпкъхэм я нэхъыбэм езым я алыфбей къагупсысакъым, нэгъуэщIхэм яйхэр къагъэсэбэпауэ аращ. Дэри, адыгэхэри, урыс алфавитым нобэ дытету аращ.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Малъхъэдис

Зыгъэпсэхугъуэ махуэм

2018-10-13

  • Интернетым дыкъыщоджэ
  • ЕгъэджакIуэмрэ щIалэ цIыкIумрэ
  • Гъэ еджэгъуэщIэм щIидзэжри, класс унафэщIыр щIыхьащ 6-нэ класс хъуа цIыкIухэр зыщIэс пэшым. Дэтхэнэми я нэгу зырызэ иплъа егъэджакIуэр сабийхэм ехъуэхъури, псори зэхуэдэу фIыуэ зэрилъагъур жиIащ. Ар пцIыт, сыт щхьэкIэ жыпIэмэ, фэджэладжэу хуэпарэ зызэкIуэцIигъэпщхьауэ иужь партэм дэс щIалэ цIыкIур фIыуэ илъагъуртэкъым абы.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Малъхъэдис

Зыгъэпсэхугъуэ махуэм

2018-10-06

  •  Пшыхь
  • Дэтхэнэ зыри
  • Адыгэхэм я махуэм, Адыгэ фащэм и махуэм теухуа пшыхьхэр, хабзэ зэрыхъуащи, республикэм и курыт школхэм щрагъэкIуэкI. А Iуэхугъуэхэм ехьэлIа зэхыхьэхэр фокIадэм и 17 — 28 махуэхэм Налшык и еджапIэхэми щызэхэтащ. Абы и къызэгъэпэщакIуэщ къалэ администрацэм егъэджэныгъэмкIэ и департаментым адыгэбзэмрэ адыгэ литературэмкIэ и методист нэхъыщхьэ ЛIыIэщын Людмилэ.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Малъхъэдис

Зыгъэпсэхугъуэ махуэм

2018-09-29

  • Шхыныгъуэхэр
  • Iыхьэ-Iыхьэурэ гъэжьа лы,  къэрмэфибл ущэба хэлъу
  • Нэхъ къагъэсэбэпыр Iэщышхуэм и лыпцIэ щабэрщ. Лыр псы щIыIэкIэ ятхьэщI, ягъэжэпхъри Iыхьэурэ, я Iувагъыр см 2,5-рэ, я хьэлъагъыр г 150-200 хъууэ зэпаупщI. Шынакъ мыулъийм иралъхьэ, бжьыныху уба, шыгъу, шыбжий сыр хьэжа халъхьэри, фIыуэ зэIащIэ. И щхьэр трапIэри, дакъикъэ 20 хуэдизкIэ щагъэтыну щIыIапIэ ягъэув, нэхъ зэхэшыпсыхьын щхьэкIэ.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Малъхъэдис

Зыгъэпсэхугъуэ махуэм

2018-09-01

  • Зы  уэрэдым  и  хъыбар
  • «Сытхэр уи псэукIэ?»
  • «Си уэрэдхэм зэрымыщIэкIэ дунейм къытехьа яхэткъым. СССР-м и зэманым уэрэд зытххэр дызэрахуэу щытащ партым, комсомолым, колхоз-совхозхэр егъэфIэкIуэным нэхъыбэу дытетхыхьыну. Абыхэм къадэкIуэу, гухэлъ, лъагъуныгъэ уэрэдхэри яфIэттхыу щытащ. УщIалэмэ, уи насып къэкIуэгъуэмэ, пхузэфIэкIынутэкъым уи гум илъыр къыумыIуэтэныр.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Малъхъэдис

Зыгъэпсэхугъуэ махуэм

2018-08-25

  • ГъэщIэгъуэнщ
  • Сыт зэчиифIэхэр дэзыхьэхыр?
  • Тургенев Иван щакIуэ кIуэным и закъуэтэкъым фIэфIыр, атIэ псы есынкIи Iэзэт.
  • Толстой Лев спортым и лIэужьыгъуэ куэдым дихьэхырт, ауэ гимнастикэр зыпищI щыIэтэкъым. Ар илъэс 60 щрикъум махуи 6-м и кIуэцIкIэ километр 200 лъэсу икIуат (Москва икIри, Тулэ кIуащ). ЛыжэкIэ къэжыхьынми апхуэдизкIэ хуэIэзэт тхакIуэри, илъэс 70-м щынэблэгъами зи щIалэгъуэхэм япеуэфырт икIи ятекIуэрт.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Малъхъэдис

Зыгъэпсэхугъуэ махуэм

2018-08-18

  • ЦIыхушхуэхэм я гупсысэхэр
  • Пэжыр щIэхъума хъунукъым
  • Тхылъым укъеджэу и купщIэр нэсу къыбгурыIуэным тхакIуэм и пщIэм хуэдизкIэ уи пщIэр къеIэт.
  • Павленкэ Пётр,
  • урыс тхакIуэ.
  •  

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Малъхъэдис

Зыгъэпсэхугъуэ махуэм

2018-08-11

  • Зы уэрэдым и хъыбар
  • „Адэхэр мэжей“
  • Хэку зауэшхуэм теухуа уэрэдхэм ди гъащIэм увыпIэшхуэ щаубыд, сыту жыпIэмэ абы ижь зыщIимыхуа, ар зылъэмыIэса унагъуэ щыIэкъым. Илъэс дапщэ дэкIами, нобэр къыздэсым цIыхубэм ар ящыгъупщакъым. Зауэ гущIэгъуншэм теухуа тхыгъи усэ куэди ятхащ, уэрэдхэри яусащ. Зи гугъу тщIы уэрэдыр и IэдакъэщIэкIщ уэрэдус, макъамэтх Щомахуэ Хьэсэнбий.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Малъхъэдис

Малъхъэдис

2018-08-04

  • Псалъэжьхэр
  • ЛIы ищIа иIуэтэжыркъым
  • КъыпкIэлъымыкIуэм узыкIэлъигъэкIуэнукъым.
  • КъыптекIуэр лъэщщ.
  • Къыхэдзэ закъуэ — дежьуун бгъуэтынщ.
  • Къэбублэр хабзэщ.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Малъхъэдис

Зыгъэпсэхугъуэ махуэм

2018-07-28

  • ЗэвгъэцIыху
  • Къалэ нэхъ ехьэжьахэр
  • Дуней псом щынэхъ дахэ дыдэу блэкIа илъэсым къалъыта къалипщIым япэр Лондонщ (Инджылыз). Пэжщ, узэплъынрэ телъыджэ пщыхъунрэ и куэдщ а къалащхьэм. Дыгъэ къызэрыщепсым нэхърэ уэшх къызэрыщыщешхыр нэхъыбэми, псом нэхърэ нэхъ дахэщ.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Малъхъэдис

Зыгъэпсэхугъуэ махуэм

2018-07-21

  • ЖыIэгъуэхэр
  • Зи  жыпыр  къуауэ ирикъуа  щыIэ?
  • ЩIэх-щIэхыурэ къакIуэ хьэщIэр щIэщыгъуэкъым.
  • Хьэтырым пщIэ щIатыркъым.
  • ФитIнэр, пцIыупсыр, бзэгузехьэр хьэм яушхыж.
  • ХуэпщIэ мащIэр фIыщIэ зымыщIым къыпхуищIэнIакIэ ущымыгугъ.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Малъхъэдис

Зыгъэпсэхугъуэ махуэм

2018-07-14

  • ЦIыхушхуэхэм  я  гупсысэхэр
  • ГъащIэм къыпызыщэр
  • Насыпыншагъэм и нэхъ шынагъуэ дыдэр закъуэныгъэрщ.
  • Свенцицкий Валентин.
  • ЦIыхум гъуэгур бгъуфIэ хуэщIынущ, ауэ гъуэгум цIыхур уардэ хуэщIынукъым.
  • Конфуций.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Малъхъэдис

Зыгъэпсэхугъуэ махуэм

2018-07-07

  • ЖыIэгъуэхэр
  • Банэр  хьэм  я  закъуэкъым
  • Фадэм кърихур гум илъым и закъуэкъым, щхьэм илъри дегъакIуэ.
  • Лъыхъу куэд зиIэр къыдэнэри, зы закъуэ фIэкIа къызылъымыхъуар яшащ.
  • Фадэ пIащIэм лъэр щIеуд.
  • Абы и пэжыр бжыхьым ирапхащ.
  • Зи псалъэ темытыжым жыхьэнмэр и унапIэщ.
  • Щхьэ зимыIэм сыт щхьэц зэрищIынур?

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Малъхъэдис

Зыгъэпсэхугъуэ махуэм

2018-06-30

  • Зэхыхьэхэр
  • КупщIафIэу, гукъинэжу
  • Хабзэ дахэ хъуауэ, НыбжьыщIэхэм я республикэ библиотекэр, ПащIэ Бэчмырзэ и цIэр зезыхьэр, илъэс зыбжанэ хъуауэ жыджэру хэтщ 2014 гъэм Саратов къалэм къыщыхалъхьа «Пушкиным и тхыгъэхэм зэгъусэу дыкъоджэ» щIыналъэпсо Iуэхум. Зэхыхьэ гуапэр къызэрагъэпэщащ Урысыбзэм и махуэмрэ урыс литературэбзэм и лъабжьэр зыгъэтIылъауэ къалъытэ усакIуэ цIэрыIуэ Пушкин Александр къыщалъхуа махуэмрэ ирихьэлIэу.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Малъхъэдис

Зыгъэпсэхугъуэ махуэм

2018-06-23

  • ЖыIэгъуэхэр
  • АдыгэлI и псалъэ епцIыжыркъым
  • Факъырэми насыпыфIэу зыкъелъытэж, и къэлътмакъым из щыхъуам деж.
  • Къазшырыфэ бостей къилъыхъуэурэ, къазым и фэм зихъуэжащ.
  • Щхьэгъусэу къэпшэнум уепсэлъэныр дагъуэ хуэпщIынымкIэ къыщIумыдзэ.
  • Шы къарэ дахэ мыжэ нэхърэ — жагъэфI зиIэ алащэ къэбыфэжь.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Малъхъэдис