ФИФI ФЫМЫГЪЭПУД, ФИ IЕЙ ФЫМЫГЪЭПЩКIУ

АДЫГЭ ПСАЛЪЭ

Зытеухуар   'Дунейм щыхъыбархэр'

2017-01-10

  • ЩIышылэм и 13 — 28-хэм къриубыдэу
  •  Пенсионерхэм зэ тыгъуэу мы гъэм хущIагъу сом мин тхурытхур ятынущ щIышылэм и 13 — 28-хэм къриубыдэу, щыжаIащ Урысейм и Пенсэ фондым.
  • Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Дунейм щыхъыбархэр

2016-12-13

  • ЗэхъуэкIыныгъэм и телъхьэхэр
  • Къыргъызым вэсэмахуэ щекIуэкIащ къэралым и Конституцэм зэхъуэкIыныгъэхэр хэлъхьэным теухуа референдум. Абы кърихьэлIащ цIыху мелуан 1,2-рэ.
  • Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Дунейм щыхъыбархэр

Нобэ

2016-07-15

  • ЩIалэгъуалэр IэпщIэлъапщIагъэм хуэгъэсэным и дунейпсо махуэщ
  • 1776 гъэм Милан къалэм (Италие) къыщызэIуахащ дуней псом цIэрыIуэ щыхъуа «Ла Скала» театрыр.
  • 1812 гъэм урысыдзэр Наполеон зэрытекIуам и щIыхькIэ хьэрэкIытIэхэр щыдрагъэлъэтеящ Петербург щыIэ Петропавловскэ быдапIэм.
  • 1923 гъэм СССР-м къыщызэрагъэпэщащ «Аэрофлот» къэрал авиакомпаниер. Абы и япэ рейсыр а махуэ дыдэм ищIащ, Москва икIыу Новгород Ищхъэрэ къалэм кIуахэр ишащ. Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Дунейм щыхъыбархэр

Нобэ

2016-07-14

  • Иракым щагъэлъапIэ я революцэм и махуэр. Къэралыр зи унафэм щIэт пащтыхьыр 1958 гъэм традзри, Иракыр Республикэ хабзэм зэрытеувэр хэIущIыIу ящIащ.
  • Осетие Ипщэм щыIэ мамырщIэкъу къарухэм я махуэщ
  • 1789 гъэм Бастилиер (Париж) къыщащта махуэщ. Франджы революцэшхуэм щыщIидза махуэу ягъэлъапIэ ар.
  • 1860 гъэм Урысейм и къэрал банкыр къызэрагъэпэщащ. Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Дунейм щыхъыбархэр

Нобэ

2016-07-13

  • Черногорием и къэралыгъуэм и махуэщ. 1878 гъэм бадзэуэгъуэм и 13-м Бер­-лин конгрессым Черногориер къэралыгъуэ щхьэхуиту зэрыщытыр къилъытащ. 1941 гъэм бадзэуэгъуэм и 13-м Черногорием къыщы­зэрыIэтащ фашизмэм, нацизмэм я бий цIыхубэр. А къэхъукъащIэхэращ лъабжьэ хуэхъуар  нобэ  къэралым щагъэ­лъапIэ  махуэшхуэм.
  • Къэзахъстаным шына­гъуэн­шагъэмкIэ и органхэм­ я лэжьакIуэхэм я махуэщ
  • 1697 гъэм Камчаткэ щIыналъэр Урысей къэралы­гъуэм къыхыхьащ. Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Дунейм щыхъыбархэр

Нобэ

2016-07-12

  • ЦIыхухэр къызэрырашэкI кхъухьлъатэхэм я бортпроводникхэм я дунейпсо махуэщ
  • УФ-м щагъэлъапIэ Су­рэт­техым и махуэр
  • Белоруссием и налог IуэхущIапIэхэм я лэ­жьакIуэхэм я махуэщ
  • 1590 гъэм Саратов къалэм и лъабжьэр ягъэтIы­лъащ.
  • 1641 гъэм Астрахань хъа­ныдзэм Балъкъ и деж ­щригъэкIуэкIа зауэм хэкIуэдащ Къундет зэшхэр — Чэлимэтрэ Елдаррэ.
  • 1783 гъэм Бытырбыху къы­щызэIуахащ Театр иныр, иужькIэ Мариинскэ цIэр зыфIащыжар.
  • 1917 гъэм Япэ дунейпсо зауэм химие Iэщэ — иприт газыр — къыщагъэсэбэпауэ щытащ. Германием, ин­джы­лызхэмрэ франджы­хэмрэ я дзэхэм я ебгъэ­ры­кIуэныгъэр къызэпиудын му­радкIэ, дунейм зэи къы­щымыхъуауэ, химие Iэщэ Бельгием и къалэ Ипр деж къыщигъэсэбэпащ. Зауэр щекIуэкIа щIыпIэм и цIэр фIащауэ щытащ а щхъухь лIэужьыгъуэм. Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Дунейм щыхъыбархэр

Дунейм щыхыбархэр

2016-07-09

  • Мы махуэхэм
  • Бадзэуэгъуэм и 9,
  • щэбэт
  • Азербайджаным и дипломатие ­къу­лыкъум и лэжьакIуэхэм я махуэщ
  • Аргентинэм и щхьэхуитыныгъэм и махуэщ. 1816 гъэм ар Испанием къыгуэкIащ.
  • 1877 гъэм Уимблдон (Инджылызым и къалащхьэ Лондон пэмыжыжьэ щIыпIэм) щекIуэкIащ теннисымкIэ япэ зэхьэзэхуэр.
  • 1906 гъэм Урысейм и император Николай ЕтIуанэм унафэ къыдигъэкIащ япэ Къэрал думэр зэбгрыгъэкIы­жы­ным теухуауэ.
  • 1945 гъэм ВКП(б)-м и Налшык къалэ комитетым унафэ къищтащ Хэку зауэшхуэм ныкъуэдыкъуэ щыхъуахэм защIэгъэкъуэным теухуауэ.
  • 1957 гъэм Менделеевым и таблицэм 102-нэ элементу хагъэхьащ нобелий зыфIащар.
  • 1959 гъэм Налшык и Театр щхъуантIэм Пятницкэм и цIэр зезыхьэ къэрал академическэ хорым и концерт щекIуэкIащ.
  • АР-м и цIыхубэ усакIуэ, драматург, УФ-м щэнхабзэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ Бэрэтэр Хьэмид къызэ­ралъхурэ илъэс 85-рэ ирокъу.
  • СурэтыщI-живописец Хьэжу Руслан и ныбжьыр илъэс 84-рэ ирокъу.
  • УФ-м и Къэрал саугъэтым и лау­реат, Урысей Федерацэм и цIыхубэ артисткэ, «Ника» саугъэтыр зрата ­Iэ­хъуэджакIуэ Лие и ныбжьыр илъэс 78-рэ ирокъу. Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Дунейм щыхъыбархэр

2016-06-29

  • ЗэкIужыну яужь  итщ
  • Урысеймрэ Тыркумрэ я зэхущытыкIэхэр ефIэкIуэж хуэдэу хъуащ.
  • Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Дунейм щыхъыбархэр

2016-06-22

  • ЗэхъуэкIыныгъэхэр къапоплъэ
  • Сауд Хьэрыпым и экономикэм зэхъуэкIыныгъэ щрагъэкIуэкIыну хуеймэ, абыхэм США-м и правительствэр щIэгъэкъуэн яхуэхъуну зэрыхьэзырыр щыжаIащ Унэ хужьым.
  • Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Дунейм щыхъыбархэр

2016-06-21

  • Рим унафэ щызыщIынур цIыхубзщ
  • Италием вэсэмахуэ щекIуэкIащ я къалащхьэ Рим и Iэтащхьэр хэхыным теухуа IэIэтхэм я етIуанэ Iыхьэр. Апхуэдэ къэмыхъуауэ, а къулыкъур хуагъэфэщащ цIыхубзым.
  • Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Дунейм щыхъыбархэр

2016-06-16

  • Унафэ къыщащтэну  махуэр къоблагъэ
  •  Инджылызхэр кIуэ пэтми нэхъ гъунэгъу хуохъу  я къэралыр Европэ зэгухьэныгъэм хэтын-хэмытыным теухуауэ Iэ щаIэтын хуей махуэм — мэкъуауэгъуэм и 23-м.
  • Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Дунейм щыхъыбархэр

2016-06-08

  • Зыщыдгъэпсэхуну махуэхэр  яубзыху
  • УФ-м Лэжьыгъэмрэ цIыхухэм защIэгъэкъуэнымкIэ и министерствэм иубзыхуащ дызыхуэкIуэ илъэсым урысейхэм зыщагъэпсэхуну къэрал махуэшхуэхэр.
  • Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Дунейм щыхъыбархэр

2016-06-07

  • Урысейм и махуэм и щIыхькIэ
  • США-ми зыщыхуагъэхьэзыр Урысейм и щхьэхуитыныгъэм и махуэр гъэлъэпIэным, уеблэмэ абы теухуа акци ирагъэкIуэкI.
  • Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Дунейм щыхъыбархэр

Илъэси 101-кIэ зыпэплъа

2016-06-03

  • Германием и бундестагым дыгъуасэ щыхэплъащ Уэсмэн империем ермэлыхэм геноцид зэракIэлъызэрихьар къэлъытэным теухуа дэфтэрым.
  • Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Дунейм щыхъыбархэр

2016-05-24

  • Къэралхэм я лъэщагъым зэрыхэхъуэм егъэпIейтей
  • США-м и армэм и дзэ-хьэуа къарухэм я унафэщI генерал Карлайл Герберт егъэгузавэ, езым зэрыжиIамкIэ, «Урысейм зыкъызэриужьыжымрэ Китайм хуабжьу зэрызахуигъэткIиймрэ».
  • Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Дунейм щыхъыбархэр