ФИФI ФЫМЫГЪЭПУД, ФИ IЕЙ ФЫМЫГЪЭПЩКIУ

АДЫГЭ ПСАЛЪЭ

Зытеухуар   'Щапхъэ'

ЩIэныгъэ куурэ зэхэщIыкI лъагэрэ

2017-10-28

  • Медицинэм епха дэтхэнэ IэщIагъэри жэуаплыныгъэшхуэ зыпылъщ. А IэнатIэм упэрытын папщIэ абы ухуеджауэ ущытыныр мащIэщ — щIэныгъэ куумрэ Iэзагъэшхуэмрэ къадэкIуэу пхэлъын хуейщ цIыхугъэ лъагэ, зэхэщIыкI ин. А псори фIыуэ къызыгурыIуэ икIи зи хьэлым хэлъ дохутыр нэсхэм ящыщщ Урысей геронтологие щIэныгъэ-клиникэ центрым ГинекологиемкIэ и къудамэм и лэжьакIуэ, Пироговым и цIэр зезыхьэу Москва дэт Урысей лъэпкъ щIэныгъэ-къэхутакIуэ университетым (РНИМУ) и кафедрэм и унафэщI, медицинэ щIэныгъэхэм я доктор, профессор Хьэщыкъуей Асият Зулъчиф и пхъур.
  •   Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Щапхъэ

Зеущэ Алёнэ и мурадхэр

2017-10-25

  • Къэбэрдей-Балъкъэрым щIалэгъуалэ  зэгухьэныгъэхэм щрагъэкIуэкI дауэдапщэхэм, Iуэхугъуэхэм сытым дежи жыджэру хэтщ Зеущэ Алёнэ. Жылагъуэ-политикэ лэжьыгъэм пасэ дыдэу хыхьа пщащэм ехъулIэныгъэфIхэр зригъэгъуэтащ икIи зытеува гъуэгум теухуауэ мурадышхуэхэр иIэщ.
  •   Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Щапхъэ

Бзэм и къарур, IэфIыпIэр

2017-10-24

  • И къару щымысхьыжу щIэблэм ядэлажьэхэм ящыщщ Налшык къалэ дэт 5-нэ курыт еджапIэм адыгэбзэмрэ литературэмкIэ илъэс 25-рэ хъуауэ щезыгъаджэ Къурмэн Эммэ.
  •   Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Щапхъэ

ЖэрдэмщIакIуэ Алэкъей Инал

2017-10-10

  • Экономикэр гъэхуауэ зэтеувэныр, цIыхухэм  я псэукIэр ефIэкIуэныр мэкъумэш IэнатIэхэмрэ жылагъуэхэмрэ зэрызаужьым куэдкIэ елъытащ. Ар фIыуэ къызыгурыIуэ IэщIагъэлI жы­джэрхэм, жэрдэмщIакIуэхэм ящыщщ «Албир» мэкъумэш кооперативым и тхьэмадэ Алэкъей Инал. ЛэжьакIуэшхуэщ, емызэшщ, ипэкIэ плъэ унафэщI гумызагъэщ. 2005 гъэм къызэригъэ­пэща предприятэр лъэ быдэкIэ увауэ, илъэс къэс и зэфIэкIым хегъахъуэ, къалэныщIэхэр зыхуегъэувыж.

 

УФ-м мэкъумэш хозяйствэмкIэ и ми­нист­рым и япэ къуэдзэ Хьэту Жамболэт (ижьымкIэ щытщ) Алэкъей Инал егъэлъапIэ.

  • Дызэрыщыгъуазэщи, ехъулIэныгъэ къызы­дэкIуэр тегушхуауэ Iуэхур зыунэтI, зыбгъэдэт IэнатIэм и мыхьэнэр нэгъэсауэ зыхэзыщIэ, лэжьыгъэм кIэухыу иIэнумкIэ жэуаптакIуэу къэув цIыхурщ. А нэщэнэфI псори Алэкъейм далъагъу. Коопера­тивыр IэнатIэ куэдым йолэжь: гъавэ щIапIэу гектар миным щIигъу, къызыпыкIэ пхъэщхьэмыщхьэ хадэу гектарипщI зэрехьэ. Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Щапхъэ

ГъащIэ насыпым щыщ Iыхьэ

2017-08-23

  • Хэкум, щалъхуа щIыналъэм ехъулIэныгъэ къахуэхьыным зи щIэныгъэмрэ зэфIэкIымрэ, гурылъ къабзэхэмрэ жыджэрагъымрэ хьэлэлу хуэзыгъэлажьэ цIыхухэр ди лъэпкъым и мащIэкъым. Тхьэр къызэрыхуэупсауэ бгъэдэлъ зэчийм и лъэныкъуэщIэхэр къызэкъуэзых, дзыхь къыхуащI дэтхэнэ IэнатIэри езыгъэфIакIуэ апхуэдэ цIыху гуащIафIэхэм ящыщщ Емуз Гъузер ипхъу Нинэ. Къэбэрдей-Балъкъэрым и Правительствэм и УнафэщIым и къуэдзэ — КъБР-м егъэджэныгъэмкIэ, щIэныгъэмрэ щIалэгъуалэм я IуэхухэмкIэ и министр, педагогикэ щIэныгъэхэм я доктор Емузым и акъылым и жанагъыр, зэхэщIыкI куур, псэ къулеягъыр дапщэщи зыхуэунэтIар къызыхэкIа лъэпкъым къыщIэхъуэ щIэблэм нэхъри зегъэужьынырщ, хуэфащэ гъэсэныгъэ екIурэ щIэныгъэ куурэ етынырщ.
  •   Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Щапхъэ

Лъэпкъыр тхуэбагъуэрэ бзэр тхуэбзэрабзэм

2017-08-03

  • Джэду Сэкинат 1976 гъэм фокIадэм и 30-м Псыгуэнсу къуажэм къыщалъ-хуащ. Школым щыщIэса лъандэрэ Сэкинат щIэхъуэпсырт егъэджакIуэ хъуну, ауэ апхуэдэ насып  къыщехъулIар илъэсиплI ипэкIэщ — Къэбэрдей-Балъкъэр къэрал университетым филологиемкIэ и институтым адыгэбзэмрэ литературэмкIэ и къудамэм щIэтIысхьащ. Езанэ курсым щIэсу адыгэ IуэрыIуатэмкIэ экзаменыр фIы дыдэу зэритам щхьэкIэ, ЦIыпIынэ Аслъэн и унагъуэм къыбгъэдэкI стипендиер къыхуагъэфэщауэ щытащ Сэкинат. Абы тригъэгушхуагъэнщ — «тху» защIэкIэ еджащ. ФIы дыдэу зэреджам и мызакъуэу, ар хэтащ университетым щрагъэкIуэкI пшыхьхэм, зэIущIэхэм, конференцхэм. ЕхъулIэныгъэу зыIэригъэхьахэм я щыхьэтщ абы зыбжанэрэ къыхуагъэфэща щIыхь, фIыщIэ тхылъхэр, абыхэм я щхьэжщ къихьа диплом плъыжьыр.
  • Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Щапхъэ

Лъэпкъыр зэрыгушхуэ

2017-08-02

  • Хэку зауэшхуэм и илъэс хьэ лъэхэр кIуэ пэтми тпэIэщIэ  мэхъу, ауэ ди цIыхухэм зэрахьа лIыгъэмрэ къагъэлъэгъуа хахуа гъэмрэ дапщэщи фэеплъ лъапIэу къыддокIуэкI. СССР-м хэта къэралхэм ящыщу зы унагъуи щыIэкъым а нэщIэбжьэ бзаджэр зылъэмыIэса. 1941 гъэм мэкъуа уэгъуэм и 22-м нэмыцэ фашист зэрыпхъуакIуэхэм къыдащIылIа лъапсэрых зауэ гущIэгъуншэр къызэрымыкIуэ къэ хъу къащIэ шынагъуэт. Ауэ пэ жыр текIуащ, совет цIыхубэр зэщIэтаджэщ, зылI и быну бий ерум пэщIэувэри, лейзехьэхэр я гъуэм ираукIыхьыжащ. А псэ зэ пылъхьэпIэ лъэхъэнэм ди цIыху хэм къалъыкъуэкIа къару мы кIуэ щIыжыр гъащIэ щыIэхукIэ хэгъуэщэнукъым. ТекIуэныгъэ лъа пIэр къытхуэзыхьахэм я цIэр бэм яIэт, пщIэ лей хуащIу, иригушхуэу зэIэпах, я щапхъэм щIэблэр щIапIыкI.
  •   Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Щапхъэ

Апэжыхьым и лIыгъэ

2017-07-20

  • Республикэм МафIэсым пэщIэтынымкIэ и къэрал IуэхущIапIэм и унафэщI Борэн МуIэед къыбгъэдэкI фIыщIэ тхылъ иратыжащ мафIэсым хахуагъэ къыщызыгъэлъэгъуа, къэрал кIуэцI къулыкъум и капитан Апэжыхь Алим, МВД-м и лэжьакIуэм.
  •   Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Щапхъэ

Мысачэм и вагъуэ

2017-07-20

  • Мы тхыгъэр зытеухуа Мысачэ Валерэ Сэфарбий и къуэр ящыщщ Урысей Федерацэм и мызакъуэу, хамэ къэралхэми зи зэфIэкIкIэ щыцIэрыIуэ щIэныгъэлIхэм.
  •   Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Щапхъэ

Унагъуэ дахэ

2017-07-19

  • Нарткъалэ щыпсэу Къумыкъухэ Артуррэ Иринэрэя унагъуэращ мы сурэтым щыфлъагъур. Хъыджэбз цIыкIуиплI — Амелие, Каролинэ, Эвелинэ, Изабеллэ — яIэщ зэщхьэгъусэхэм.
  •   Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Щапхъэ

Сабийхэм я къэкIуэнум толажьэ

2017-07-11

  • «Адыгэ псалъэ» газетым сызэрыщылажьэр къэзгъэсэбэпу, адэ-анэ куэ-дым я лъэIур згъэзэщIэну сыхуейт мы тхыгъэмкIэ. Нэхъ щхьэтечу жыпIэмэ, фIыщIэ ин хуэтщIыну дыхуейуэ аращ ди сабийхэр дзыхь зыхуэтщIа щIалэ псэ къабзэ, гумащIэ, щIэблэм я къэкIуэнумрэ я узыншагъэмрэ еш имыIэу телажьэ Хъуран Мурат Валерэ и къуэм.
  •   Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Щапхъэ

ЩIэныгъэлI щыпкъэ Жэмыхъуэ Руслан

2017-07-04

  • «Адыгэ псалъэ» газетым и щIэджыкIакIуэхэм фэзгъэцIыхуну сыхуейт си адэ къуэш нэхъыжь, цIыху гъэщIэгъуэн, щIэныгъэлI щыпкъэ, егъэджакIуэ Iэзэ Жэмыхъуэ Руслан Щыхьырбий и къуэр. Аруан щIыналъэм хыхьэ Къэхъун къуажэм 1955 гъэм жэпуэгъуэм и 17-м къыщалъхуащ ар. Курыт еджапIэр ехъулIэныгъэкIэ къиуха нэужь, 1974 — 1979 гъэхэм Руслан щеджащ Бэрбэч ХьэтIутIэ и цIэр зезыхьэ Къэбэрдей-Балъкъэр къэрал университетым математикэмкIэ и къудамэм.
  • Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Щапхъэ

ВакъащIэ Аскэр гъуэгу тоувэ

2017-06-30

  • Налшык къалэ администрацэм и унэм иджыблагъэ щекIуэкIащ «Налшык и щIалэгъуалэм я зэгухьэныгъэ» жылагъуэ зэгухьэныгъэм и отчет-хэхыныгъэ зэхуэс. КъБКъУ-м и пресс-IэнатIэм и лэжьакIуэ Дол Иннэ хъыбар къызэрыдигъэщIамкIэ, а зэгухьэныгъэм и пашэ хъуащ университетым Социальнэ лэжьыгъэмкIэ, сервисымрэ туризмэмкIэ и институтым и магистратурэм и 2-нэ курсым щIэс ВакъащIэ Аскэр.
  •   Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Щапхъэ

Мурад куэд зиIэ

2017-03-24

  • КъытщIэхъуэ щIэблэр тэмэму гъэсэнымрэ егъэджэнымрэ зи щIэныгъэрэ къарурэ езыхьэлIэу зи IэнатIэр езыхьэкIхэм ящыщщ Псыншокъуэ къуажэм дэт курыт школым адыгэбзэмрэ литературэмрэ щезыгъэдж, абы и унафэщIым егъэджэныгъэ-гъэсэныгъэ лэжьыгъэмкIэ и къуэдзэ  Ахъмэт  Рустам.
  •   Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Щапхъэ

2016-12-30

  • Зи  бзэр  зи  псэ  Мэшыкъуэ  Радимэ
  • Ди гуапэ зэрыхъущи, иджырей щIалэгъуалэм куэду яхэтщ жылагъуэ гъащIэм хуэжыджэрхэр, дзыхь къыхуащI IэнатIэр егъэфIэкIуэным, зегъэужьыным гурэ псэкIэ хущIэкъухэр. Апхуэдэхэм ящыщщ Арщыдан къуажэм дэт курыт школ №3-м и унафэщI, лэжьыгъэм и къызэгъэпэщакIуэ IэкIуэлъакIуэ, зэхэщIыкI куу зиIэ хэкупсэ нэс Мэшыкъуэ Радимэ. И ныбжькIэ щIалэми, фIыуэ щыгъуазэщ зыпэрыт IэнатIэм и зэхэлъыкIэм. Ар ящыщщ Лэскэн щIыналъэм и егъэджэныгъэ-гъэсэныгъэ IэнатIэм зиужьыным хэлъхьэныгъэшхуэ хуэзыщIхэм.
  •   Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Щапхъэ