ФИФI ФЫМЫГЪЭПУД, ФИ IЕЙ ФЫМЫГЪЭПЩКIУ

АДЫГЭ ПСАЛЪЭ

Экономикэм  и  гъуджэ IэнатIэ

2019-07-27

  • Экономикэм и щытыкIэмрэ цIыхубэм я псэукIэр зыхуэдэмрэ нэхъ IупщIу къыбгурызыгъаIуэхэм ящыщщ сатум и IэнатIэр. Абы и зыужьыкIэмрэ и щытыкIэмрэ куэдкIэ елъытащ производствэм и IэнатIэхэр зэрефIакIуэм, цIыхухэм я гъащIэм зэрызиужьым. Сатум и лэжьакIуэм и махуэм ирихьэлIэу ди щIыналъэм и потребительскэ рынокым и щытыкIэм топсэлъыхь сатум, жылагъуэ шхапIэхэм, хьэрычэтыщIэ IэнатIэм я лэжьакIуэхэм я «Сату зэкъуэтыныгъэ» профсоюзым и рескомым и унафэщI Бекъалды Маритэ.

  • Къэбэрдей-Балъкъэрым и экономикэ зыужьыныгъэр щIэзыгъэхуабжьэхэм ящыщщ потребительскэ рынокыр. Абы IупщIу къыхощ производствэр, хэхъуэхэр, цIыхухэр зыщIэупщIэ хьэпшыпхэмрэ ерыскъыпхъэхэмрэ зэрызэгъэуIуар, ахэр зэрызэхуэхъур. Иджыпсту КъБР-м щолажьэ сатум и стационар предприятэу 5000, бэзэр зэмылIэужьыгъуэу 12, жылагъуэ шхапIэхэр, опт сату езыгъэкIуэкI фирмэхэмрэ комплексхэмрэ, иджырей хьэпшып, ерыскъы хъумапIэхэр, нэгъуэщIхэри.
  • Потребительскэ рынокым и Iыхьэ нэхъыщхьэщ розницэ сатур. Абы республикэм исхэм ящыщ куэд пыщIащ. Дызэрыт илъэсым а IэнатIэр нэрылъагъуу къызэщIэрыуэжу хуежьащ. Япэ мазитхум къриубыдэу розницэ сатум сом мелард 48,5-рэ, блэкIа гъэм и апхуэдэ лъэхъэнэм елъытауэ проценти 6-кIэ нэхъыбэ, и уасэ ерыскъыпхъэрэ хьэпшыпрэ зэблигъэкIащ. IэнатIэр гъэ къэскIэ нэхъ быдэу индустриальнэ лъабжьэм тоувэ. Нэхъ япэкIэ ящIауэ щыта IуэхущIапIэхэр къагъэщIэрэщIэж, иджырей технологиехэр зи лъабжьэ инновацэ Iэмалхэр къагъэсэбэпу щIадзэ, сату организацэхэм я Iуэхутхьэбзэхэр кIуэтэху цIыху нэхъыбэм хуащIэ. Жылагъуэ шхапIэхэми апхуэдэ дыдэу заужь.
  • Мы IэнатIэм и лэжьакIуэхэм я профсоюзым зэрехьэ «Сату зэкъуэтыныгъэ» цIэ лъапIэр. Ар дамыгъэ къудейкъым, атIэ ди лэжьэкIэми и хабзэщ. Профсоюзым и лэжьыгъэм и унэтIыныгъэ нэхъыщхьэщ IэнатIэм и лэжьакIуэ псоми я сэбэп зыхэлъхэм къыщхьэ-щыжынымрэ абыхэм я социальнэ хуитыныгъэхэр хъумэнымрэ. Абы къыхэкIыу щIыпIэ унафэр зезыгъакIуэ органхэр, потребительскэ рынокым хиубыдэ IуэхущIапIэ нэхъыщхьэхэр зи мылъкуу щытхэр профсоюзым къызэрыдэлажьэр ефIакIуэ зэпытщ. ИкъукIэ тэмэму зэтеуващ профсоюзымрэ КъБР-м Промышленностымрэ сатумкIэ и министерствэмрэ я зэпыщIэныгъэхэр. Дэ сытым дежи гулъытэшхуэ къытхуещI КъБР-м и Профсоюзхэм я зэгухьэныгъэми. Апхуэдэ зэдэлэжьэкIэр сэбэп мэхъу IэнатIэм и лэжьакIуэхэм я социальнэ лэжьыгъэ хуитыныгъэхэр хъумэнымкIэ, пщIэкIэ къащтэ лэжьакIуэхэмрэ лэжьапIэ зытхэмрэ я сэбэп зыхэлъхэр зэхуэгъэхъунымкIэ.
  • Сатум и лэжьакIуэм и махуэм и пэ къихуэу Налшык щекIуэкIа гуфIэгъуэ зэхыхьэм щагъэлъэпIащ IэнатIэм и цIыху нэхъыфIхэр. Абыхэм иратащ профсоюзым и рескомым, КъБР-м Промышленностымрэ сатумкIэ и министерствэм я дамыгъэ лъапIэхэр. Экономикэ щытыкIэр иджыпсту мытыншми, зэхыхьэм зэрыщыжаIамIэ, сатум и IуэхущIапIэ щхьэхуэхэм ехъулIэныгъэ нэрылъагъухэр яIэщ. Апхуэдэхэм ящыщщ «Продукт-Сервис» зэгухьэныгъэр, «Кооп-Снаб» IуэхущIапIэр, «21-нэ лIэщIыгъуэ» жэуап зэхэгъэщхьэхукIа зыхь зэгухьэныгъэр, «Ламбрэ» фирмэр, «Ридадэ», «IэфIыкIэ» IуэхущIапIэхэр, нэгъуэщIхэри. Профсоюзхэм я зэгухьэныгъэм тэмэму къызэрыдэлажьэм папщIэ УФ-м и «Сату зэкъуэтыныгъэ» профсоюзым и щIыхь тхылъыр къыхуагъэфэщащ КъБР-м промышленностымрэ сатумкIэ и министр Ахъуэбэч Щ.А., КъБР-м и Профсоюзхэм я Федерацэм и зэгухьэныгъэм и унафэщI Амщокъуэ Ф. Къ. сымэ. Езыхэр зыхэт гупхэм социально-лэжьыгъэ зэхущытыкIэ тэмэм зэрыщызэтрагъэувам икIи захуагъэ зэрахэлъым папщIэ псалъэ гуапэхэр зэIущIэм щыхужаIащ пэщIэдзэ профсоюз организацэхэм я унафэщIхэм, лэжьапIэ зыт цIыху щхьэхуэхэм.
  • Нобэ езыхэм я гуфIэгъуэ махуэр IэнатIэм пэрыту ягъакIуэ сатумрэ жылагъуэ шхапIэхэмрэ я лэжьакIуэхэм. А цIыху емызэшхэм, IэнатIэм и ветеранхэм, профсоюз организацэхэм, абыхэм я унафэщIхэм «Сату зэкъуэтыныгъэ» профсоюзым и обкомыр и гуапэу йохъуэхъу икIи фIыщIэ ин яхуещI республикэм и экономикэм зегъэужьыным тэмэму зэрыхэтым, жэрдэмрэ жыджэрагърэ къызэрагъэлъагъуэм папщIэ.