ФИФI ФЫМЫГЪЭПУД, ФИ IЕЙ ФЫМЫГЪЭПЩКIУ

АДЫГЭ ПСАЛЪЭ

Зытеухуар   'ДифI догъэлъапIэ'

Бзылъхугъэ  гуащIафIэ

2021-07-24

  • Бадзэуэгъуэм и 24-м и ныбжьыр илъэс бжыгъэ дахэ ирокъу Адыгейм щыщ усакIуэ, тхакIуэ, драматург цIэрыIуэ Хъунэгу Саидэ. А бзылъхугъэ гуащIафIэр ящыщщ лъэпкъ литературэм зи къалэмыр къыхэжаныкIахэм.
  • Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: ДифI догъэлъапIэ

Уэрэд жыIэным къыхуигъэщIа

2021-07-06

  • Къэбэрдей-Балъкъэр Республикэм щIыхь зиIэ и артисткэ Бэгъуэтыж Светланэ и макъымрэ и утыку итыкIэ дахэмрэ, и теплъэмрэ и гъащIэмрэ, и лэжьыгъэмрэ и цIыху хэтыкIэ екIумрэ теухуауэ Iэджэ, фIы защIэу, жыпIэфынущ. Езыр абджыпсым къыхэщIыкIа кумбыгъэ щIэращIэм, и макъыр псы ежэхым и Iущащэ макъым ебгъэщхьыфынущ…

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: ДифI догъэлъапIэ

Дунеягъэ гъуэгуитIым  я зэхуакум

2021-07-01

  • Адыгэ, Къэбэрдей-Балъкъэр, Къэрэшей-Шэрджэс республикэхэм я цІыхубэ тхакІуэ МэшбащІэ Исхьэкъ и ныбжьыр илъэс 91-рэ ирикъуащ иджыблагъэ. Ар СССР-м, Урысей Федерацэм, Адыгэ Республикэм я къэрал саугъэтхэм, Шолохов Михаил и цІэр зезы-хьэ, ДАХ-м я дунейпсо саугъэтхэм, Островский Николай и цІэр зезыхьэ саугъэтым я лауреатщ, Урысей Федерацэм ЛэжьыгъэмкІэ и ЛІыхъужьщ. Тхылъи 100-м щІигъу зи Іэдакъэ къыщІэкІа тхакІуэшхуэм лъэпкъ литературэм хуищІа хэлъхьэныгъэр къыпхуэмылъытэну инщ, абы и тхыгъэхэм ящыщ куэдыр хамэбзэкІэ зэрадзэкІауэ щыІэщ. МэшбащІэм и псалъэхэр зыщIэлъ уэрэд цІэрыІуэ куэд нобэ ягъэзащIэ. И махуэщIым ирихьэлIэу тхьэмадэм дедгъэкIуэкIа псалъэмакъым щыщ зы пычыгъуэ «Адыгэ псалъэ» газетым и щIэджыкIакIуэхэм я пащхьэ къитлъхьэмэ тфIэфIщ.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: ДифI догъэлъапIэ

ПсэукIэ  узыншэр зи гъащIэ мардэ

2021-06-22

  • Узыншагъэр — ар цIыхур псом нэхърэ нэхъ зыхуэныкъуэ,  къулеигъэу щыIэм япэ иригъэщ хъугъуэфIыгъуэщ. Аращ зыкъомкIэ зэпхар ди Iэпкълъэпкъым бгъэдэлъ зэфIэкIхэри, ди акъылым и жанагъри, дунейм худиIэ еплъыкIэхэри, гъащIэм щыдубыдыфыну увыпIэри. Ди республикэм щыщ физиолог цIэрыIуэ, КъБКъУ-м и егъэджакIуэхэм я щIэныгъэм щыхагъахъуэ кафедрэм и унафэщI, профессор, биологие щIэныгъэхэм я доктор КъуэщIысокъуэ Александр БетIал и къуэр ящыщщ псэукIэ узыншэр зи гъащIэ мардэ, апхуэдэ дуней тетыкIэм цIыхухэр къыхуезыджэ лъэпкъ еджагъэшхуэхэм.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: ДифI догъэлъапIэ

АБЕИКЪУЭ Шухьэиб: ХЭКУ псалъэм и мыхьэнэр абрагъуэщ

2021-06-16

  • Кавказ щIыналъэм 1763 гъэм къыщылыду илъэси 101-кIэ екIуэкIа зауэм ди лъэпкъым къыхуихьауэ щыта бэлыхьхэмрэ гугъуехьхэмрэ, щыщIэныгъэ инхэмрэ насыпыншагъэшхуэмрэ адыгэхэм зэи тщыгъупщэнукъым. Урысей пащтыхьыгъуэм ди щIыналъэ дахэм щригъэкIуэкIа зауэ политикэм къытхуихьащ лъапсэрыхыр. Ди лъэпкъым къыкIэлъызэрахьа леймрэ залымыгъэмрэ я лъэужьщ адыгэхэм тщыщ куэд нобэ дунейм щызэбгрыдза зэрыхъуар. Лъэпкъ тхыдэм щыщ а напэкIуэцI фIыцIэм, куэд-мащIэми, щыгъуазэ, Хэкум теухуа хъыбархэр я адэхэм, нэхъыжьхэм я нэпсыр къекIуэу зэгуэр къызыжраIэжа щIэблэхэр, шэч хэмылъу, щIохъуэпс адэжь щIыналъэм къагъэзэжыну, абы и щIыгум тету и хьэуа къабзэмкIэ, IэфIымкIэ хуиту бэуэну.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: ДифI догъэлъапIэ

ЩIэныгъэлI  щыпкъэ

2021-06-02

  • Мэкъумэш щIэныгъэхэм я доктор, профессор, УФ-м мэкъумэш хозяйствэмкIэ, Къэбэрдей-Балъкъэрым щIэныгъэмкIэ щIыхь зиIэ  я лэжьакIуэ Блий Станислав иджыблагъэ илъэс 70 ирикъуащ.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: ДифI догъэлъапIэ

ХэкулI  нэс КIэрэф  Мурадин

2021-05-19

  • Къуажэ къэс иIэжщ езыр зэрыгушхуэ, куэдым щапхъэ яхуэхъу цIыхухэр. И щIэныгъэкIэ, цIыхугъэкIэ, IуэхущIафэкIэ КIэрэф Мурадин ямыцIыхуу Тэрч щIыналъэм цIыху куэд ущрихьэлIэнукъым. Ар псори зэлъэзыгъэIэсыф, зыхыхьэ гупыр зыгъэбжьыфIэ адыгэлI щэджащэщ.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: ДифI догъэлъапIэ

Адыгэ  тхьэIухуд  Жамырзэ  Фелицие

2021-05-15

  • Я дахагъкIэ, акъылыфIагъкIэ, зэфIэкI лъагэкIэ, гъэсэныгъэкIэ дунейр зытхьэкъуа адыгэ пщащэхэм ящыщщ «2013 гъэм Австралием и тхьэIухуд» цIэ лъапIэр зыхуагъэфэща Жамырзэ (Джамирзе) Фелицие. Нэ удзыфэ пIащэ зиIэ пщащэ сырыхум и дахагъэм, утыку итыкIэм къэпщытакIуэ гупыр занщIэу итхьэкъуат. А лъэхъэнэм Австралием газетрэ журналу къыдэкIам и япэ напэкIуэцIхэр зыгъэдахэр ди лъэпкъэгъум и сурэтт.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: ДифI догъэлъапIэ

КIахэ зекIуэ

2021-04-30

  • Зи ныбжьыр нэгъабэ илъэс 90 ирикъуа, Адыгэ, Къэбэрдей-Балъкъэр, Къэрэшей-Шэрджэс республикэхэм я цIыхубэ тхакIуэ, Урысейм ЛэжьыгъэмкIэ и ЛIыхъужь МэшбащIэ Исхьэкъ и гум кърита сымаджэныгъэм заулкIэ Iуэхум къыпэришами, мы махуэхэм нэхъыфI хъужри, IэнатIэм пэрыхьэжащ, ар щыгъэтауэ, лэжьыгъэ зыбжани зэфIихын хузэфIэкIащ. Апхуэдэу, МэшбащIэм къыдигъэкIащ тхыдэ романхэр тхылъихыу щызэхэт «Урыс-Адыгэ зауэ» зэужьыр, йолэжь Лагъуэрэ Накърэ ятеухуа лъагъуныгъэ романыщIэм. ПсынщIагъуэкIэ узэмыджэфын апхуэдиз лэжьыгъэм здыхэтым, МэшбащIэр хунос «Зэкъуэшыныгъэ», «Вагъуэ бын» адыгэ журналхэм къытехуэну тхыгъэхэми япхрыплъыжын икIи зэригъэзэхуэжын.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: ДифI догъэлъапIэ

Щэм хуэIэзэ Емыжьэ МулиIэт

2021-04-13

  • Мы махуэхэм и ныбжьыр илъэс бжыгъэ дахэ ирокъу адыгэ тхакIуэ, тележурналист, Адыгейм щэнхабзэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ Емыжьэ МулиIэт.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: ДифI догъэлъапIэ

Зи лэжьыгъэм  хуэпэж

2021-04-06

  • КъБР-м и цIыхубэ артисткэ, Музыкэ театрым и уэрэджыIакIуэ Бесчокъуэ Майе и ныбжьыр илъэс бжыгъэ дахэ ирикъуащ. Утыкур зыгъэбжьыфIэ бзылъхугъэ гуапэр ящыщщ цIыхубэм я гукъыдэжым хэзыгъахъуэхэм, дэрэжэгъуэ езытхэм.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: ДифI догъэлъапIэ

Театр  утыкурщ къызыхуигъэщIар

2021-03-30

  • КъБР-м и Музыкэ театрым и уэрэджыIакIуэ, Урысей Федерацэм щIыхь зиIэ и артист Хъупсырджэн Албэч и ныбжьыр илъэс 65-рэ ирокъу. Республикэм и макъамэ гъуазджэм и зыужьыныгъэм хэлъхьэныгъэфIхэр хуэзыщI, классикэ макъамэхэр зи псэм хэлъу зыгъэзащIэ, илъэс 30-м щIигъуауэ утыкур зыгъэбжьыфIэ артист Iэзэр ящыщщ республикэр зэрыгушхуэ, цIыхубэм фIыуэ ялъэгъуахэм.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: ДифI догъэлъапIэ, Хэха

Джатокъуэ  Олег  и  лъагапIэхэр

2021-03-23

  • Лъэпкъ щIэныгъэм и къэкIуэнум псэ хьэлэлкIэ хуэлажьэ еджагъэшхуэхэм ящыщщ КIуэкIуэ Валерэ и цIэр зезыхьэ Къэбэрдей-Балъкъэр къэрал мэкъумэш университетым и профессор, биологие щIэныгъэхэм я доктор Джатокъуэ Олег Уэлий и къуэр. ЗэфIэкI лъагэ зыбгъэдэлъ, адыгэм и цIэр фIыкIэ жыжьэ щызыгъэIуф IэщIагъэлIыр УФ-м цIыхухэм щIэныгъэ егъэгъуэтынымкIэ и IэнатIэм щIыхь зиIэ и лэжьакIуэщ. Зыпэрыт IэнатIэм щызыIэригъэхьэ ехъулIэныгъэхэр къалъытэри, Джатокъуэр пщIэ хуащIу хагъэхьащ Естественнэ щIэныгъэхэмкIэ Урысей Академием. Биологиемрэ мэкъумэш IэнатIэмрэ заужьыным епха щIэныгъэ-къэхутэныгъэ инхэр зи щIыбагъ къыдэлъ адыгэ щIэныгъэлIым апхуэдэу къыхуагъэфэщащ академик цIэрыIуэ Вавилов Николай и цIэр зезыхьэ дыжьын медалыр, абы щыхьэт техъуэ тхылъри щIыгъужу. ЩIэныгъэ дунейми жылагъуэми пщIэшхуэ щызиIэ цIыху щыпкъэм мы махуэхэм егъэлъапIэ и илъэс 60 юбилейр.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: ДифI догъэлъапIэ

Къып Iэмырбий и рекордхэр

2021-03-18

  • Сэрмакъ къуажэращ къыщалъхуар икIи къыщыхъуар 1967 гъэм хьэлъэ къэIэтынымкIэ Совет Союзымрэ Европэмрэ я рекорд зыгъэува, Къэбэрдей-Балъкъэрым щыщу япэ дыдэу атлетикэ хьэлъэмкIэ дунейпсо класс зиIэ спортым и мастер хъуа Къып Iэмырбий.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: ДифI догъэлъапIэ

Къарэжь Людмилэ: Утыкум куэдрэ уиджэразэкIэ пщIэ уиIэнукъым

2021-03-16

  • КъБР-м щIыхь зиIэ и артисткэ, къэфакIуэ Iэзэ Къарэжь Людмилэ и ныбжьыр мы махуэхэм илъэс 75-рэ ирокъу.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: ДифI догъэлъапIэ