ФИФI ФЫМЫГЪЭПУД, ФИ IЕЙ ФЫМЫГЪЭПЩКIУ

АДЫГЭ ПСАЛЪЭ

Мы махуэхэм

2019-06-01

  • Мэкъуауэгъуэм и 1, щэбэт
  • Сабийхэр хъумэным и дунейпсо махуэщ
  • Адэ-анэм я дунейпсо махуэщ
  • Шэм и дунейпсо махуэщ

  • Урысейм и ВМФ-м и Ищхъэрэ флотым и махуэщ
  • Урысейм и Правительствэм и связь IэнатIэр къыщызэрагъэпэща (1931 гъэм) махуэщ
  • Австралиер къыщызэIуаха махуэщ
  • 1918 гъэм Урысейм и Къэрал архив IуэхущIапIэр къызэрагъэпэщащ.
  • 1921 гъэм «Кабардино-Балкарская правда» газетым и япэ номерыр къыдэкIащ.
  • 1924 гъэм «Адыгэ псалъэ», «Заман» газетхэм я япэ номерхэр къыдэкIащ.
  • США-м щыщ, дуней псом щынэхъ цIэрыIуэ дыдэ киноактрисэхэм хабжэу щыта Монро Мэрилин (и цIэ-унэцIэ дыдэр Нормэ Джин Мортенсонщ) къызэралъхурэ илъэс 93-рэ ирокъу.
  • Адыгэ Республикэм щыщ гъавэгъэкI цIэрыIуэ, Социалист Лэжьыгъэм и ЛIыхъужь Еныкъуэ Исхьэкъ къызэралъхурэ илъэс 92-рэ ирокъу.
  • Биологие щIэныгъэхэм я доктор, КъБКъУ-м и профессор, ЩIДАА-м и академик Шортэн Тамарэ къыщалъхуа махуэщ.
  • Актрисэ, УФ-м и цIыхубэ артисткэ, СССР-м и Къэрал саугъэтыр зрата Симоновэ Евгение и ныбжьыр илъэс 64-рэ ирокъу.
  • Къэрал къулыкъущIэ, Урысейм и Олимп комитетым и президент, УФ-м и Къэрал Думэм и УнафэщIым и япэ къуэдзэ Жуков Александр и ныбжьыр илъэс 63-рэ ирокъу.
  • Хоккеист, СССР-м спортымкIэ щIыхь зиIэ и мастер, Олимп джэгухэм тIэунейрэ я чемпион Крутов Владимир къызэралъхурэ илъэс 58-рэ ирокъу.
  • Израилым щыпсэу жылагъуэ лэжьакIуэ, Кфар-Камэ къуажэм и Адыгэ Хасэм и тхьэмадэ Нэпсо Зэчрей и ныбжьыр илъэс 40 ирокъу.
  • ЛыжэкIэ къызэдэжэн спорт лIэужьыгъуэмкIэ Олимп Джэгухэм тхуэнейрэ щытекIуа, Урысейм и ЛIыхъужь цIэр зыхуагъэфэща Лазутинэ Ларисэ и ныбжьыр илъэс 54-рэ ирокъу.
  • Дунейм и щытыкIэнур
  •    «pogoda.yandex.ru» сайтым зэритымкIэ, Налшык пшэр техьэ-текIыу щыщытынущ. Хуабэр махуэм градус 30 — 31-рэ, жэщым градус 18 — 19 щыхъунущ.
  • Мэкъуауэгъуэм и 2, тхьэмахуэ
  • Урысейм и мелиораторым и махуэщ
  • Италием егъэлъапIэ Республикэ щыхъуа махуэр (1946 гъэм)
  • Къэуат зыщIэлъ ерыскъымрэ шхынкIэ емыгъэлеинымрэ я махуэщ
  • Азербайджаным и граждан авиацэм и лэжьакIуэхэм я махуэщ
  • 1920 гъэм РСФСР-мрэ Тыркумрэ дипломатие зэхущытыкIэ зэхуаIэ хъуащ.
  • 1928 гъэм Налшык тхылъ тедзапIэ къыщызэIуахащ.
  • 1953 гъэм Елизаветэ ЕтIуанэр Инджылызым и пащтыхь гуащэ хъуащ.
  • 1955 гъэм Байконур космодромыр ухуэн щIадзащ.
  • 1962 гъэм Новочеркасск щызэтраукIат уасэхэр зэрыдрагъэуеямкIэ зэрымыарэзыр жаIэну уэрамым къыдыхьа цIыху мамырхэр. Абы щыгъуэ цIыху 24-рэ хэкIуэдат, 39-рэ уIэгъэ хъуат. Къэралым къыпэувауэ ягъэкъуаншэри, суд унафэкIэ  цIыхуибл яукIат, 114-рэ ягъэтIысат.
  • Совет тхакIуэ, драматург цIэрыIуэ Тренёв Константин къызэралъхурэ илъэси 143-рэ ирокъу.
  • Адыгей сурэтыщI ЛъапцIэрыщэ Нурбий и ныбжьыр илъэс 82-рэ ирокъу.
  • УсакIуэ, журналист Хьэту Пётр и ныбжьыр илъэс 68-рэ ирокъу.
  • Дунейм и щытыкIэнур
  •    «pogoda.yandex.ru» сайтым зэритымкIэ, Налшык пшэр техьэ-текIыу щыщытынущ. Хуабэр махуэм градус 31 — 33-рэ, жэщым градус 18 — 21-рэ щыхъунущ.
  • Мэкъуауэгъуэм и 3, блыщхьэ
  • Лъакъуэрыгъажэм и дунейпсо махуэщ
  • Черногорием егъэлъапIэ къэрал щхьэхуит щыхъуа махуэр
  • 1571 гъэм кърым хъан Долэт Джэрий и дзэм Москва игъэсащ.
  • 1864 гъэм Урысейм япэ зоологие хадэр къыщызэIуахащ.
  • 1907 гъэм ЕтIуанэ Къэрал Думэр зэбграутIыпщыкIыжащ.
  • 1917 гъэм Советхэм я япэ съездыр къызэIуахащ.
  • 1918 гъэм ЦIыхубэ комиссархэм я советым унафэ къищтащ «Третьяковым и галереер къэрал мылъкуу къэлъытэным теухуауэ».
  • 1992 гъэм Урысей Федерацэм ШынагъуэншагъэмкIэ совет къыщызэрагъэпэщащ.
  • Совет нейрохирург цIэрыIуэ, СССР-м медидинэ щIэныгъэхэмкIэ и академием и япэ президенту, абы и академику щыта, Социалист Лэжьыгъэм и ЛIыхъужь Бурденкэ Николай къызэралъхурэ илъэси 143-рэ ирокъу.
  • Совет режиссёр, СССР-м и цIыхубэ артист, Социалист Лэжьыгъэм и ЛIыхъужь Герасимов Сергей къызэралъхурэ илъэси 113-рэ ирокъу. Абы и цIэр зэрехьэ КинематографиемкIэ урысейпсо къэрал университетым.
  • Биологие щIэныгъэхэм я доктор, профессор, сабийхэм папщIэ тхылъ куэд къыдэзыгъэкIа тхакIуэ Тамбий Александр и ныбжьыр илъэс 84-рэ ирокъу.
  • Публицист, КъБР-м щIыхь зиIэ и журналист, «Адыгэ псалъэ» газетым и обозреватель Шал Мухьэмэд и ныбжьыр илъэс 71-рэ ирокъу.
  • Радиожурналист, Урысей артиадэм и лауреат Багъэтыр Нинэ къыщалъхуа махуэщ.
  • КъБР-м щIыхь зиIэ и ухуакIуэ Ещтрэч СулътIан          и ныбжьыр илъэс 61-рэ ирокъу.
  • Кубаным и къэрал, политикэ лэжьакIуэ, Успенскэ куеймрэ Армавир къалэмрэ я Iэтащхьэу щыта, Краснодар крайм и губернаторым и япэ къуэдзэу щыта, Хьэту Жамболэт и ныбжьыр илъэс 57-рэ ирокъу.
  • Атлетикэ псынщIэм щиIэ зэфIэкIхэмкIэ дуней псом цIэрыIуэ щыхъуа, Олимп Джэгухэм тIэунейрэ щытекIуа Исинбаевэ Еленэ и ныбжьыр илъэс 37-рэ     ирокъу.
  • Дунейм и щытыкIэнур
  •    «pogoda.yandex.ru» сайтым зэритымкIэ, Налшык пшэр техьэ-текIыу щыщытынущ. Хуабэр махуэм градус 27 — 28-рэ, жэщым градус 18 — 19 щыхъунущ.