ФИФI ФЫМЫГЪЭПУД, ФИ IЕЙ ФЫМЫГЪЭПЩКIУ

АДЫГЭ ПСАЛЪЭ

Шэрэдж и Iуфэм зыщызыузэщIа Псынабэ къуажэу зэрытIысрэ илъэс 90 ирокъу

2018-09-13

  • Хьэкъун Рустам: ПщIэнтIэпс хьэлэлкIэ допсэу
  • ФокIадэм и 22-м илъэс 90 ирокъу ­Аруан щIыналъэм хыхьэ Псынабэ ­къуажэр къызэрыунэхурэ. Жылэдэс-хэм загъэхьэзыр а махуэшхуэр Iэтауэ ягъэлъэпIэну. Иджыблагъэ дэ зыхуэдгъэзащ щIыпIэ администрацэм и Iэтащхьэ Хьэкъун Рустам икIи нобэкIэ я Iуэхухэр зытетым зыщыдгъэгъуэзащ.

  • — Рустам, сыт хуэдэ ехъулIэныгъэхэр иIэу ирихьэлIэрэ Псынабэ къуажэр и махуэшхуэм?
  • — Дауи, илъэс бгъущI ипэкIэ ди къуа­жэр зэрыщытамрэ иджы зэрыхъуамрэ шурэ лъэсрэ я зэхуакущ. Псом хуэмыдэу абы  зиужьащ иужь илъэс 50-м, цIыхухэм я псэукIэри хэпщIыкIыу ефIэкIуащ. Нобэ Псынабэ дыщопсэу цIыху 1721-рэ икIи ­унагъуэ 350-м дыщIегъу. ЗэгурыIуэрэ зэдэIуэжу дэ дытолэжьыхь щIы гектар 2932-м. Абы щыщу гектар 1100-р гъавэ щIапIэщ, 1113-р хъупIэрэ мэкъуауэпIэрэщ, жыг хадэхэм гектар 390-рэ яубыд.
  • Псынабэ  ди  республикэм  и къуажэ ­нэхъ дахэхэм ящыщ зыщ. Абы и уэрамхэр захуэщ, бгъуэщ, жэщым ахэр ягъэнэху. Унагъуэ къэс газ, псы, уэздыгъэ, телефон йокIуалIэ. Къуажэдэсхэм жыджэру къагъэсэбэп интернетыр, жып телефонхэр, автомашинэ зэмылIэужьыгъуэхэр, но­бэ­рей телевизорыфIхэр яIэщ. ЩIыпIэ ад-министрацэм, Iуэху куэд щызэфIагъэкI центрым,  щэнхабзэмкIэ унэм, фельдшер-акушер пунктым, пощтым, библиотекэм, тыкуэнхэм цIыхухэм Iуэхутхьэбзэ зэмы­лIэу­жьыгъуэхэр фIагъ лъагэ иIэу щы­хуащIэ. НыбжьыщIэхэм щIэныгъэ ­щы­зрагъэгъуэт къатитIу зэтет иджырей  Iэмалхэр къыщагъэсэбэп курыт еджапIэм, цIыкIухэр сабий садым щагъасэ. СтадионитIрэ спортымкIэ гупжьей зэмы­лIэужьыгъуэхэрэ диIэщи, щIэблэм я узыншагъэр щрагъэфIакIуэ.
  • — IэнатIэр хуабжьу щызэпыубыда ди лъэхъэнэм сыт зыхэпсэукIыр псынабэдэсхэр?
  • — Ди къуажэдэсхэр есащ я пщIэнтIэпс хьэлэлкIэ псэужу. Псынабэ зы унагъуи щыIэу  къыщIэкIынкъым и щIы кIапэр нэсу къимыгъэсэбэпу. Хуабэщхэм зиубгъуащи, абыхэм помидор, нащэ, балыджэ, ­нэгъуэщI хадэхэкIхэм щолэжь икIи къапыкI хъерым зыхуей хуэзэу къегъэпсэу. КъищынэмыщIауэ, куэдым джэдкъаз, Iэщ зэрахуэ, губгъуэм щIы бэджэнду къы­щыIахауэ нартыху, сое, кIэртIоф, хъарбыз щыхащIэ.
  • Дэтхэнэ къуажэми хуэдэу, лэжьыгъэ IэнатIэ здэщыIэр школыр, сабий садыр, ­амбулаторэр аращи, ахэр ди цIыхухэмкIэщ нэхъыбэу къызэрызэгъэпэщар. ­КъищынэмышIауэ, дэ тщыщ куэд Нарт­къалэрэ Налшыкрэ пщIэрэ щIыхьрэ яIэу щолажьэ.
  • — Фи къуажэм укъызэрыдыхьэу, абы и къабзагъми хьэуар зэрыгуакIуэми удехьэх.
  • — Шэрэдж псым и Iуфэм дыIусщи, абы ди хьэуар зыкъомкIэ егъэтелъыджэ. Къи­щынэмыщIауэ, къуажапщэм псынэ куэду къыщыщIожри, зы уэрам къэмынэу ар ирожэ, уефи уритхьэщIи хъуну.
  • Къемызэгъыу пхъанкIий идзыпIэ хьэб­лэхэм, къуажэбгъухэм зэрыщамы­щIы-ным дыхуосакъ. Махуэ хэха иIэу автомашинэ хьэлъэ къыдыхьэурэ унагъуэхэм къы­дагъэувыкIа кIэрыхубжьэрыхухэр деш.
  • — Рустам, къуажэ унафэ щIыныр, абы и Iуэху дэгъэкIыныр сыт щыгъуи тыншкъым. Фи лэжьыгъэ гугъумкIэ хэт сымэ щIэгъэкъуэн къыфхуэхъурэ?
  • — Къуажэ администрацэм, школым, сабий садым, щэнхабзэмкIэ унэм, амбу­латорэм, полицэм и участковэ пунктым я лэжьакIуэхэр псэхьэлэлкIэ я IэнатIэм пэрытщ, я къалэнхэр дагъуэншэу сыт ­щыгъуи ягъэзащIэу. Жылэр зыхуей хуэгъэзэнымкIи, щIэблэр егъэджэнрэ гъэ­сэнымкIи хуабжьу щIэгъэкъуэнышхуэ къыт­хуохъу нэхъыжьхэмрэ ветеранхэмрэ я  зэгухьэныгъэхэр, администрацэм и ­ деж щылажьэ жылагъуэ советыр. Абыхэм я тхьэмадэхэу Индарокъуэ Мухьэмэд, Архэст Юрэ, Теувэ Алексей сымэ я деж сыт хуэдэ чэнджэщри щыбгъуэтынущ, Iуэху къепхьэжьами, жэщ-махуэ жамыIэу, зэрахузэфIэкIкIэ зыкъыпщIагъэкъуэнущ. Къапщтэмэ, Индарокъуэ Мухьэмэд и ­жэрдэмкIэ къуажэдэсхэм мылъку зэхалъ­хьэри, гектарищ зи инагъ кхъэщIэмрэ мэжджытым и пщIантIэмрэ гъущI хъархэмкIэ къахухьащ, хьэдэщIэлъхьэным къы­щагъэсэбэп Iэмэпсымэ, хьэпшып зэмылIэужьыгъуэхэр къащэхуащ. Теувэ Алексей етIысэх имыщIэу къуажэм и тхыдэр зэфIегъэувэж, ар щIэблэм зэрабгъэдилъхьэным яужь итщ. Архэст ­Юрэ къару куэд ирехьэлIэ Хэку зауэшхуэм хэкIуэдахэм я фэеплъыр хъумэным, ветеранхэр зыхуэныкъуэхэмкIэ къызэгъэ­пэ­щыным.
  • Зы гуфIэгъуи нэщхъеягъуи жылэм ­къы­щыхъуркъым Аруан щIыналъэм и раи­с-Iимам ди къуажэгъу Iэщнокъуэ Мухьэмэдрэ Псынабэм и Iимам Мамыхъу Мулидрэ хэмыту, абыхэм зэфIамыгъэ­кIыу. Муслъымэн нэчыхь тхынми хьэдэр зыхуей хуэгъэзэнми нэхъыбэу дызыщыгугъыр ахэращ икIи сыт хуэдэ Iуэхури харзынэу зэфIагъэкI.
  • Дауи, ди Iуэхухэр тэмэму зэфIэкIынтэкъым Аруан щIыналъэм и администрацэм, абы и Iэтащхьэ Куэшей Азэмэт я ­пашэу, сыт щыгъуи зыкъытщIимыгъа­къуэу щытамэ. Сыт хуэдэ жэрдэмри абы къы­щыддаIыгъ икIи лэжьыгъэм дыщыт­ра­гъэгушхуэ.
  • — Мыгувэу вгъэлъэпIэнущ Псынабэр жылэу зэрытIысрэ илъэс 90 зэрыри­къур. Дауэ зыхуэвгъэхьэзыррэ абы?
  • — Къуажэм и юбилейр ди дежкIэ, дауи, махуэшхуэщ. Абы хуэфэщэну зыхуэгъэхьэзырын зэрыщIэддзэрэ куэд щIащ. Илъэс 90 дызэрырикъур дгъэлъэпIэну ­тедухуащ фокIадэм и 29-м. А махуэм Псынабэ нэгузыужь Iуэхугъуэхэр, спорт зэхьэзэхуэхэр щекIуэкIынущ. Къыдогъэблагъэ дыкъызетпщIыкIыжа Шэрэдж Ищхъэрэ, республикэм и адрей щIыпIэ-хэм щыщ хьэщIэхэр, адэ-мыдэкIэ щып­­-сэу ди къуажэгъу цIэрыIуэхэр. Дыхуейщ ар гукъинэж ящыхъуну ди къуажэдэсхэми махуэшхуэм кърихьэлIэну хьэщIэхэми.