ФИФI ФЫМЫГЪЭПУД, ФИ IЕЙ ФЫМЫГЪЭПЩКIУ

АДЫГЭ ПСАЛЪЭ

ГъэщIэгъуэнщ КIэрашэхэ я тхыдэр

2018-02-13

  • Налшык къалэм дэт «Печатный двор» ООО-м иджыблагъэ къыщыдэкIащ КIэрашэ Михаил къызыхэкIа лъэпкъым и тхыдэмрэ и къекIуэкIыкIамрэ ятриухуа и тхылъыщIэр.
  •  
  • Тхылъыми пэублэ псалъэм абы щыжеIэ: «2016 гъэм и жэпуэгъуэ пщIондэ КIэрашэхэ ящыщ зы цIыхум ищIакъым Джылахъстэнейм, Осетием, Тыркум КIэрашэ лъэпкъым и лъэр щезыгъэубыдахэм я цIэхэр. Нэхъыжьхэм щхьэж зэращIэжым хуэдэу тхыдэр къаIуатэу арат. Абы къыхэкIыу икъукIэ зэман куэд тфIихьащ КIэрашэхэ я лъэпкъ жыгыр зэфIэгъэувэжыным. Апхуэдэу, ди гуапэ зэры-хъунщи, къэтхутэфащ лъэпкъыр къызытепщIыкIам я цIэхэр — ахэр Хъуэтрэ абы и щхьэгъусэ Махуэрэщ. Абыхэм я къуэхэм лъэпкъым и къуэпсхэм зыщрагъэубгъуащ Къэбэрдей ЦIыкIум, Осетием, Тыркум».
  • КIэрашэм жеIэ щхьэусыгъуэ зэхуэмыдэхэм къахэкIыу лъэпкъым и тхыдэм ехьэлIа упщIэ куэдым я жэуап иджыри зэрамыгъуэтар, а лэжьыгъэм пащэну я щIэблэм зэращыгугъыр. «ЕтIуанэ Дунейпсо зауэм и лъэхъэнэм КIэрашэхэр зыдэса къуажэ зыбжанэм (Къугъуэлъкъуей жылэр яхэту, лъэпкъым щыщ нэхъыбэр зыдэсар) я архив дэфтэрхэр кIуэдауэ щытащ. Абы и зэранкIэ лъэпкъ жыгыр и кIэм нэсу зэфIэдгъэувэжыныр гугъу хъуащ. Адыгейм хыхьэ Куэшхьэблэ къуажэм къыщыщIэдзауэ КIэрашэхэ зыдэса Къэбэрдей ЦIы-кIум, Осетием, Тыркум щыщIэкIыжу псори къахутэжыну дащогугъ къытщIэхъуэ щIэблэм», — пещэ Михаил.
  • Тхылъым теухуа и Iуэху еплъыкIэр къигъэлъэгъуащ Къэбэрдей-Балъкъэрымрэ Ингуш Республикэмрэ щIэныгъэмкIэ щIыхь зиIэ я лэжьакIуэ Щхьэгъэпсо Сэфарбий: «КIэрашэ лъэпкъыр» тхылъыр зыгъэхьэзырам лэжьыгъэшхуэ иригъэкIуэкIащ, я къуэпсхэр Урысей Федерацэм и мызакъуэу, Тырку щIыналъэми къыщыгъуэтыжыным теухуауэ. Апхуэ-дэуи абы хузэфIэкIащ лъэпкъым и нэхъыжь зыбжанэм я цIэхэр къихутэжыну. Тхылъым къыщыхьа хъыбархэм архив дэфтэрхэр щыхьэт тохъуэ, КIэрашэ лъэпкъыр щыпсэуа щIыпIэхэм я картэхэр, схемэхэр щIыгъущ, илъэси 155-рэ и пэкIэ Алхъо, Къугъуэлъкъуей, Карджин къуажэхэм дэса КIэрашэхэм я цIэ-унэцIэхэр къыщыхьащ. Си гуапэщ КIэрашэ Михаил хуэдэу тхыдэм пщIэ хуэзыщIхэр, лъэпкъым и къэкIуэнымкIэ абы иIэ мыхьэнэр зыхэзыщIэхэр зэрыщыIэр».
  • КIэрашэ Михаил зэрыжиIэмкIэ, тхылъыр гъэхьэзырыным илъэсищым нэблагъэ текIуэдащ. Абы фIыщIэ хуещI КIэрашэ Леонид, Сыбырым, Москва, Израилым, Тыркум, Иорданием, США-м щыпсэу КIэрашэхэм ятеухуауэ махуи жэщи емызэшу хъыбар зэрызэхуихьэсам, КъБР-м, Осетием, Куржым я къэрал архивхэм дэфтэрхэр къызэрыщигъуэтыжам щхьэкIэ. «Тхылъым ихуащ техникэ щIэныгъэхэм я кандидат, си къуажэгъу (Къаншыуей щыщщ) Къарэжь Хьэсэн илъэс 20-м щIигъукIэ зэхуихьэса архив дэфтэрхэр, 1886 гъэм Алхъо жылэм щрагъэкIуэкIа къыхэтхыкIыныгъэр, нэгъуэщI тхыгъэхэри. Сэбэпышхуэ къысхуэхъуащ Беслъэней Владимир «Малая Кабарда», «Малокабардинцы на фронтах Великой Отечественной войны 1941 — 1945 годов» и тхылъхэр», — щыжеIэ КIэрашэ Михаил тхылъым.
  • БАГЪЭТЫР  Луизэ.