ФИФI ФЫМЫГЪЭПУД, ФИ IЕЙ ФЫМЫГЪЭПЩКIУ

АДЫГЭ ПСАЛЪЭ

Июнь, 2018

Къэрал  саугъэтыр  зыхуагъэфащэхэр

2018-06-14

  • Урысейм и махуэм, мэкъуауэгъуэм и 12-м, Кремлым щагъэлъэпIащ 2017 гъэм щIэныгъэм, технологиехэм, литературэм, гъуазджэм, гуманитар Iуэхухэм хэлъхьэныгъэфI хуэзыщIахэр. УФ-м и Президент Путин Владимир Къэрал саугъэтыр зыхуагъэфэща цIыху гуащIафIэхэм щIыхь дамыгъэхэмрэ дипломхэмрэ яритыжащ, ахъшэ саугъэту сом мелуан тхурытху щIыгъуу.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: ПщIэ

Урысейм и Президентым и УказкIэ Темыркъан Юрий УФ-м и Къэрал саугъэтыр къратащ. Наградэ лъапIэмкIэ абы ехъуэхъуащ КъБР-м и Iэтащхьэ КIуэкIуэ Юрий

2018-06-14

  • Дуней псом щыцIэрыIуэ дирижёр, Шостакович и цIэр зезыхьэ Санкт-Петербург академическэ филармонием и художественнэ унафэщI Темыркъан Юрий Урысей Федерацэм и Президент Путин Владимир и УказкIэ УФ-м и Къэрал саугъэтыр къратащ. Наградэ лъапIэмкIэ абы ехъуэхъуащ КIуэкIуэ Юрий. Тхыгъэм итщ:

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: КъБР-м и Правительствэм

Псыдзэ къехынкIэ шынагъуэщ

2018-06-14

  • Иджыблагъэ Къэбэрдей-Балъкъэр Республикэм и Iэтащхьэ КIуэкIуэ Юрий Iэ щIидзащ Бахъсэн, Iуащхьэмахуэ районхэм къыщыхъункIэ хъуну шынагъуэм хуэхьэзыру щытыным теухуауэ.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: КъБР-м и Правительствэм

Вагъуэхэр ди къэралым щызэтрехьэ

2018-06-14

  • Мэзкуу и «Лужники» стадионым ныщхьэбэ сыхьэт 18-м къыщызэIуахынущ футболымкIэ XXI дунейпсо чемпионатыр. Зэхьэзэхуэм и пэщIэдзэ зэIущIэм хэгъэрейхэр хагъэт хабзэщ. Абы ипкъ иткIэ Урысей Федерацэр дэджэгунущ Сауд Хьэрыпым и гуп къыхэхам.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Хэха

ЦIыху минхэр зэхуишэсат

2018-06-14

  • Мэкъуауэгъуэм и 12-м къэралым щагъэлъэпIащ Урысейм и махуэшхуэр. Хабзэ зэрыхъуауэ, УФ-м и щIыналъэ, муниципальнэ къызэгъэпэщыныгъэ псоми гуфIэгъуэ Iуэхугъуэхэр щекIуэкIащ. Ди республикэм и щыхьэр Налшыки щагъэлъэпIащ Урысейм и махуэр. Абы къыщызэрагъэпэщащ цIыху мин зыбжанэ зыхэта «Лъэпкъхэм я зэныбжьэгъугъэ» зыфIаща парадрэ фестивалрэ.

 

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Хэха

ТекIуахэр ягъэпажэ

2018-06-14

  • «Адыгэ псалъэ» газетымрэ Къэбэрдей Адыгэ Хасэмрэ я жэрдэмкIэ КъБР-м ЕгъэджэныгъэмкIэ, щIэныгъэмрэ щIалэгъуалэм я IуэхухэмкIэ и министерствэм къыхилъхьауэ щытауэ ди щIыналъэм щригъэкIуэкI «Си бзэ — си псэ, си дуней» республикэпсо фестиваль-зэпеуэм 2018 гъэм кърикIуахэр наIуэ щащI гуфIэгъуэ зэхыхьэ иджыблагъэ щекIуэкIащ Тырныауз къалэм дэт ЩэнхабзэмкIэ унэм. Дызэрыщыгъуазэщи, зэпеуэр ди республикэм и къэралыбзищымкIи йокIуэкI. АдыгэбзэмкIэ зэпеуэм кърикIуахэм, пашэ щыхъуахэм мы тхыгъэм щыгъуазэ фыщытщIынущ.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Егъэджэныгъэ

Нобэ

2018-06-14

  • Лъы зытым и дунейпсо махуэщ
  • УФ-м Iэпхъуэшапхъуэхэм я Iуэхухэр зэкIэлъызыгъакIуэ и къулыкъущIапIэм и лэжьакIуэм и махуэщ
  • США-м щагъэлъапIэ я къэрал ныпым и махуэр. Ар 1916 гъэм ягъэуващ.
  • 1775 гъэм США-м и дзэр къызэрагъэпэщащ.
  • 1834 гъэм Америкэм пшахъуашхэр къызэрыщагупсысам теухуа тхылъ щатащ.
  • 1859 гъэм Шэшэныр Урысей империем хыхьащ.
  • 1891 гъэм Сыбыр гъущI гъуэгушхуэр ухуэн щIадзащ.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Хэха

КъБР-м и ТВ-мрэ радиомрэ

2018-06-14

  • 1 КъБР „Мир“ канал
  • Блыщхьэ, мэкъуауэгъуэм и 18
  • 6.00 «Республикэ: тхьэмахуэ зэхуаку хъыбархэр» (12+)
  • 6.35 «Уи пщэдджыжь фIыуэ, Къэбэрдей-Балъкъэр!» (12+)
  • 6.45 Илъэс къэс екIуэкI лъэпкъ щэнхабзэ фестивалым къратыкI репортаж. КIэухыр (балъкъэрыбзэкIэ) (12+)
  • 7.30 «Республикэ: тхьэмахуэ зэхуаку хъыбархэр» (12+)
  • 8.00 «Уи пщэдджыжь фIыуэ, Къэбэрдей-Балъкъэр!» (12+)

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Хэха

Хьэтхэр

2018-06-14

  • Фырэ-Къаныкъуэ Анфисэ
  • Тхыдэ  роман
  • (КIэлъыкIуэр. ПэщIэдзэр №№68, 69, 72-хэм итщ)
  • ЩыIэщ быныр адэм щыхуэфащэ, къэзылъхуам и щхьэр лъагэу щригъэIэт. ЩыIэщ бын мыхъумыщIэм уи щхьэр щIыуигъэхьарэ, зыкъыпхуэмыу-жьыжу, узэрыщыгугъауэ къы- зэрыщIэмыкIам утеукIытыхьу, цIыхум хуиту уаIумыплъэфу. Апхуэдэу къыщIэкIат Хьэт къэралыгъуэм и пащтыхь уардэм и къуэ закъуэри. АдэфI къуэфI хуэщкъым жыхуиIэрат. МывэтIалэ къигъэщIам ириплъэжырти, къыгурыIуэртэкъым щыкъуэншар, и быным щытеплъэкъукIа, гъэсэныгъэфI хилъхьэну щыхунэмыса лъэхъэнэр. ГъэсакIуэм, егъэджакIуэм я нэхъыфIыр къыхуигъуэтат, шым я нэхъ жэрыр тыгъэ хуищIат, пщым гъатхэм-рэ бжьыхьэмрэ иригъэкIуэкI цIыхугъашхэхэм здишэрт. Езы МывэтIалэ къыхалъхьамрэ зыщIапIыкIамрэ и къуэм бгъэдилъхьэжыну хэтт, ауэ зэрыхуей хуэхъуртэкъым.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Хэха

Дызытет  дунейр  ямыкъутэжын  щхьэкIэ

2018-06-14

  • Урысейм иджыблагъэ япэ дыдэу щекIуэкIащ ГИС-м (Глобальный исследовательский совет) и дунейпсо зэхыхьэ. А советым къызэщIеубыдэ къэралхэм я щIэныгъэ фонд нэхъ лъэрыхьхэр. Ди къалащхьэм къэрал 51-м я щIэныгъэлI-хэр къэкIуащ. Абыхэм яхэтащ США-м, Китайм, Инджылызым, Германием, Франджым, Японием я Лъэпкъ щIэныгъэ фондхэм я унафэщIхэр.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Махуэку

Жып  телефонхэр  ирагъэIыгъынукъым

2018-06-14

  • Франджым и Парламентым хабзэ къищтащ телефон, нэгъуэщI электрон-нэ Iэмэпсымэ пэщIэдзэ, курыт еджапIэхэм щIемыгъэхьэным теухуауэ. А хабзэм къару егъуэт 2018 гъэм фокIадэм и 1-м.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Хэха

Де Голль кIэнфетыфэр дыщэкIэ  къызэрихъуэжар

2018-06-14

  • Дунейпсо сатумрэ финансхэмрэ долларыншэу къызэзыгъэпэщыну хуей къэралхэм я бжыгъэм хохъуэ. Къапщтэмэ, Китайм, Урысейм, Индием, нэгъуэщIхэми зэдащIэ сатур езы къэралхэм я ахъшэм хуагъэкIуащ, зэрызэгурыIуам тету. Пекин къелъытэ долларкIэ сату зэдащIэныр блэкIа зэманым и щIэину къэнауэ. ГурыIуэгъуэщ Китайм и юаныр долларым тригъэкIуэну зэрыхуейр. Зэримыгугъауэ, ар нэхъ псынщIэжу къехъулIэнкIэ хъунущ, США-м, Ираныр и щхьэусыгъуэу, къэрал куэдым я экономикэр Iэпхлъэпх ищIыну яужь зэритым (Урысейм ар кърищIагъэххэщ), Пекини нэгъуэщIхэри зэригъэгубжьам тепщIыхьмэ.
  • Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Хэха

«Эльбрус» СОБР-м кадетхэм зыщаплъыхь

2018-06-14

  • Сабийхэр хъумэным и дунейпсо махуэм ирихьэлIэу Росгвардием и управленэу КъБР-м щыIэм и «Эльбрус» СОБР-мрэ КъБР-м щыIэ МВД-м Экст-ремизмэм пэщIэтынымкIэ и центрым-рэ къызэрагъэпэща Iуэхум ирагъэблэгъащ ХьэтIохъущыкъуей къуажэм дэт кадет школым и гъэсэнхэмрэ зи къа-лэн зыгъэзащIэу хэкIуэда я лэжьакIуэхэм я сабийхэмрэ.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Хэха

Адыгэ пщащэм Джомолунгмэ къоджэ

2018-06-14

  • Дунейм щынэхъ лъагэ дыдэ бгым иджы етIуанэу дэкIа Мэз Каринэ Iэтауэ Налшык и аэропортым къыщрагъэблэгъэжащ. Пшынэмрэ бэрэбанэ макъымрэ, Iэгуауэмрэ цIыхухэм я дэрэжэгъуэмрэ щыкуэд утыкум гуфIэжу къихьэжат пщащэ IэмащIэлъэмащIэр. ЛIыгъэ ин хэлъу къыщIэкIащ Кари-нэ, къызыхэкIа лъэпкъри къыщалъхуа хэкури игъэгушхуащ. Дунейм и «унащхьэу» ялъытэ Эверест и щыгум абы щызэкIуэцIихащ Къэбэрдей-Балъкъэрым, адыгэ лъэпкъым, щылажьэ КъБКъУ-м я ныпхэр.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Хэха

«Эльбрусиада-2018»-р еух

2018-06-14

  • Махуих хъуауэ Iуащхьэмахуэ лъапэ щокIуэкI Iуащхьэмахуэ и щыгум зэрыдэкIыну «Эльбрусиада-2018» зэхы-хьэр.

Псоми еджэн…

Зыхыхьэхэр: Хэха